3 mai 2005

Irano kaj memvolata krizo de la registaro

Hodiaŭ mi volas skribi iomete temante pri politiko. Eble vi estas jam aŭdintaj ke krizo rilate nuklean programon de la islama respubliko pliakriĝis. La suprema gvidanto de la islama respubliko estas multfoje avertinta ke usono ne rajtas interveni kaj malhelpi Iranon por akiri la nuklean teknologion. Samtempe la Irana registaro malhelpas liberan diskutadon pri la neceso aŭ eblaj danĝeroj de tiu ĉi programo en la lando mem. Mi skribos tiun ĉi blogaĵon por Iranaj Esperantistoj. En Irano la islama respubliko tiel ŝajnigas ke havi la nuklean instalaĵon estas granda teknologia atingo. Tio ne estas nepre ĝusta aserto. Unuafoje en 1954 (50 jaroj antaŭ) iu nuklea reaktoro en Anglujo kreis elektron. Depost tiu tempo la konstrukoncepto de la nukleaj instalaĵoj ne estas ege evoluita. Eble hodiaŭ en la nukleaj instalaĵoj oni uzas pli modernajn elektronikajn kaj konstruajn erojn sed la koncepto malantaŭ ilia funkciado ne estas draste progresita. Hodiaŭ neniu konsideras PakistanonNord-Koreon modernaj landoj kvankam ili ambaŭ posedas nuklean teknologion. Kelkaj el la industriaj landoj kiel Germanio kaj Svedio iras forlasi la nuklean energion, kelkaj aliaj el ili limigis konstruon de novaj nukleaj instalaĵoj. Oni unuafoje planis konstrui nuklean reaktoron en Buŝehr en Irano ĉirkaŭ la jaro 1975 (jes ja la islama respubliko ne estas la iniciatanto de nuklea programo en Irano kaj eĉ ĝi mem haltigis la programon kaj elpelis germanajn teknikistojn el la lando). En 1975 oni ne konis jam procezilojn kiel Z-80 kaj hodiaŭ ni havas PowerPC G5 kaj AMD-64. Unuaj planoj de tiu reaktoro estas pretigitaj de germanoj kaj antaŭ la islama revolucio la konstruo laŭ tiuj planoj progresis ĝis 60-70%. Nun, mi ne komprenas kiel Rusia teknologio kiu estas tute malsame de tiu de la Okciednto en Buŝehr kuniĝos kun ĝi. Post la katastrofo en Ĉernobil ĉiuj enketoj montris ke sekureco en la nukleaj instalaĵoj konstruitaj per Rusio estas mizerega. Ĉu la suprema gvidanto de la Islama Respubliko akceptos respondecon de akcidento en tiu ĉi instalaĵo. Estis plibone se oni elspezus monon en teknologioj kiel petrokemiaj industrioj, elektroniko kaj bioteknologio. Bedaŭrinde tiu krizo estas nur pro senraciaj prestiĝaj gestoj de regantoj en la islama respubliko kaj kontraŭ la nacia profito de Irananoj mem.

Aucun commentaire: