27 juin 2005

Festo de mez-somertago

Dum la lernejaj jaroj kiam en kursoj pri la scienco kaj geografio oni instruis ke en regionoj alproksimaj al la terpolusoj tagoj kaj noktoj povas esti treege longaj (en polusoj mem la nokto povas daŭri dum ses monatoj kaj same la tago daŭros dum ses aliaj monatoj), ni akceptis tion kiel scienca fakto sen vere senti ĝian sencon (kvankam ni bone komprenis ĝian sciencan kialon). La sorto alvenigis min al Svedion kaj ĉi-somere mi ĝisfunde sentas signifon de tiu antaŭlernita scienca fakto. Nuntempe en Stokholmo ĉe la 21-an horon la suno brilas en mia ĉambro same forta kiel ĝi brilis en la 15-an horon de iu somera tago en Tehrano. Tio por mi estas perturbiga, sed ŝajne ne ĝenas svedanojn mem. Feliĉe ni estas jam trapasintaj la plej longan tagon de la jaro kaj ekde nun la noktoj plilongiĝos. En Svedio oni nomas la daton en kiu la tago estas plej longa Midsommardagen [mezsomera tago] kaj festas ĝin. En tiu dato [ĉi-jare la 26-an de junio] la ĉielo mallumiĝas nur dum du aŭ tri horoj. En Svedio kaj kelkaj aliaj skandinavaj landoj [Finnlando, Norvegio kaj Danujo] ĝi estas same grava kiel la [kristanaj] nov-jaraj festoj. En Stokholmo la ĉefa ceremonio ĉiu jare okazas en Skansen. Dum ĝi oni starigas grandegan majarbon kaj la kunfestanoj kantante dancas ĉirkaŭ ĝi. Tiun dancon akompaniĝas per tradiciaj muzikoj kaj la partoprenantoj ofte surmetas tradiciajn vestaĵojn. Kompreneble ne ĉiuj iras al Skansen. Iuj iras al publikaj ĝardenoj kaj tie pasigas la tagon kun siaj amikoj. Tiu astronomia festo rememorigis al mi pri alia astronomia festo Jaldao (ang. Yalda) kiun ni okazigis en Irano ĉe la plej longa nokto de la jaro.

Iu legendo rakontas ke ĉiuj svedaj fraŭlinoj perdas sian fraŭlinecon ĉe la festo de mez-somertago ĉar ili dum festo ebriiĝas kaj kuŝas kun iu. Kompreneble mi ne kapablas konfirmi [aŭ malkonfirmi] tion ...

Aucun commentaire: