18 août 2005

La opero de Zoroastro

En la 10an de aŭgusto mi iris vidi la operon Zoroastro. Tio estis ununura okazo ; franca opero pri la antikva profeto de Irano prezentita en Svedio (tute internacia kultura programo). Ĝi sursceniĝis en teatro en la palacaro Drottningholm. Unuavide tio estis ĉarmo de tiu palacaro kiu altiris mian atenton. La unuaj konstruaĵoj ĉi tie konstruiĝis ĉirkaŭ la fino de la 16a jarcento kiam la sveda reĝo Johano la tria (ang. King Johan III) decidis doni ĝin kiel edziniĝa donaco al sia reĝino Katarino Jageloniko (ang. Katarina Jagellonika). Pliposte aliaj svedaj reĝaj paroj aldonis aliajn konstruaĵojn al la palacaro. La konstruaĵoj situas meze de francstila baroka parko kiun ornamas skulpturoj kreitaj de Adrian de Vries unu el la plej eminentaj artistoj en norda Eŭropo dum Renesanco. La teatra salono ne estas tre granda sed faras majestan impreson. Ĝi estas konstruita en 1766 kaj ornamita de tiuepokaj barokaj dekoracioj. Kaj mi demandas min kio estas pli agrabla ol rigardi operon de la 18a jarcento en teatra salono de tiu mem epoko.
La opero de Zoroastro estas verko de granda franca komponisto Ĵan filip Ramaŭ (fr. Jean Philippe Rameau) (1683-1764). Ĝi estas la kvina opero el sep verkoj nome /les tragédies lyriques/. Krom la opero Zoroastro la aliaj laboroj de tiu aro temas pri bibliaj rakontoj kaj helenaj mitoj. Ramaŭ kiu ankaŭ estas fakulo pri teoria muziko intencas en la opero de Zoroastro uzi tutajn ilojn de la arta esprimo. Celante tion, li en tiu laboro tiel miksigas la poezion, pikturon kaj la dancon ke ili formas nur unu enton kaj metas sin en la servo de komunikado. La opero Zoroastro unuafoje estas prezentita de akademio de muziko (fr. l’academie de musique) en la 5an de decembro 1746 en la teatro Palais-Royale en Parizo. Tiu prezento kiun mi vidis en Stokholmo estas elprenita de versio reviziita en 1756. Protagonisto de tiu opero kompreneble estas Zoroastro sed ne tiu profeto kiun ni konas hodiaŭ. Tio estas ĉar en la 18a jarcento la eŭropanoj ankoraŭ ne multe sciis pri li. Iliaj scioj pri Zoroastro ĉefe estis el helenaj fontoj kiuj ne estis senpartiaj kaj precizaj sed miksitaj kun legendoj. La ĝenerala opinio pri li situis ie inter glori lin kiel saĝega filozofo kaj mallaŭdi lin pro liaj dualismaj instruoj aŭ kiel misfaranta magiisto. En tiu opero mi trovis pozitivan rigardon al Zoroastro. Ĉi tie li estas reprezentanto de la bonaj fortoj kaj devas batali kontraŭ malbonaj fortoj kies reprezentantoj estas Ariman kaj lia pastro Abraman. Se li gajnos tiun ĉi batalon li povos rekuniĝi kun sia amatino Amelite kiu estas filino de la forpasinta reĝo de Balĥo. Dum tiu opero ni vidas kiel la amo kaj la boneco venkas la ĵaluzon, venĝemon kaj la malbonecon. Finfine mi devas diri ke miaopinie la svedaj artistoj sukcesis tre bone prezenti tiun ĉi verkon. Ili majeste kantis, dancis kaj ludis siajn rolojn ekzakte tiel kiel necesis.

دهم آگوست امسال من به دیدن اپرای زرتشت در استکهلم رفتم. این اپرا که کاری از ژان فیلیپ رامو آهنگساز فرانسوی سده 18 میلادی است در تئاتر واقع در کاخ درتنینگهام اجرا شد. این کاخ که ساخت آن در سده 17 آغاز شده و به تدریج ساختمانهای دیگری به آن اضافه شده محل سکونت شهبانوهای سوئدی بوده است. سالن تئاتر آن خیلی بزرگ نیست اما هنوز اثری شاهانه در بیننده باقی میگذارد. قهرمان اپرای زرتشت آنگونه که انتظار میرود زرتشت است اما نه آن زرتشتی که ما می شناسیم. در این اپرا زرتشت که دلباخته آملیت دختر شاه درگذشته بلخ است وادار میشود با نیروهای بدی به نملیندگی اریمن و کاهنش آبرامان به مقابله برخیزد. پایان این نبرد البته پیروزی زرتشت است و رسیدن دو دلداده به یکدیگر. باید گفت اجرای هنرمندان سوئدی در موفقیت این نمایش نقش زیادی داشت

Aucun commentaire: