3 août 2005

Mitoj kaj faktoj pri lingvoj

Mi esperas ke Ken Miner pardonos min pro miaj tro oftaj komentoj rilate liajn blogaĵojn. Mi ne povas eviti tion ĉar liaj blogaĵoj plejofte estas ege pensigaj, interesaj kaj meritas reagon. Ekzemple en la 28an de julio li plendas pri tiu mito ke 6 milionoj da homoj ĉirkaŭ la mondo povas proli Esperanton. Pri tio li tute pravas kaj tiu cifero miaopinie ankaŭ estas tute malĝusta. Fakte malgranda nombro da esperantistoj kaŭzas nenian ĉagrenon ĉe mi. Mi ja kutimas esti ano de malplejmultoj (kredantoj al zoroastrismo ja formas malplejmultojn ĉie ĉirkaŭ la mondo). Mi memoras ke en Irano ni, zoroastranoj, pri tio konsolis nin asertante ke ne gravas kvanto sed kvalito (kaj orgojle ĉiam fieris pri tio ke procento de la edukitaj personoj inter zoroastranoj estas konsidereble pli alta ol tiu procento por la islama plejmulto - tio estas nedubebla fakto sed nun mi forte dubas ke la universitataj edukoj estas la plej esenca kvalito de iu komunumo). Samtempe mi vidas ke anglalingvanoj ankaŭ fanfaronas pri vasteco de sia lingvo. La anglalingvaj medioj tiel parolas pri oficialeco de la angla lingvo en Barato kaj kolorigas tiun landon en mapoj ke nekonantoj pensas ke plejmulto de baratanoj tre bone scipovas ĝin. Malgraŭ tio, laŭ la censo de 1991 nur 8% de loĝantoj en tiu lando sciis la anglan lingvon kiel la dua lingvo. Tiu rezulto estas akirita dum Barato estis ekde 1619 en kontakto kun britoj kaj pli ol 160 jaroj (1757-1920) sub direkta regado de Britio. Mi ankoraŭ ridas kiam rememoras la kinfilmon Rambo3 kaj tiujn scenojn en kiuj Rambo trovis parolantojn de la angla lingvo ĉie en Afganio. Mi konsilas ke se vi deziras vojaĝi al Afganio aŭ eĉ al Irano forgesu tiajn mitojn ĉar tie per la angla lingvo vi nepre ne kapablos aĉeti eĉ panon. Por tiuj kiuj pensas ke la angla lingvo eterne restos en nune ĝia alta pozicio indas mencii ke en 1907 la du tiamaj grandaj povoj, Rusio kaj Britio subskribis traktaton laŭ kiu ili dividis Iranon al du partoj. Tiu traktato ne estis skribita en la rusa lingvo nek en la angla sed en la franca. Ja! Ankaŭ ĝis 10-15 jaroj antaŭ tutaj iranaj pasportoj estis skribitaj en la franca. Oni ne forgesu ke la araba lingvo ankaŭ iam estis la plej vaste uzata lingvo en la mondo (de la rivero Nilo en Egiptio ĝis la rivero Induso en Pakistano). Sed hodiaŭ por tiuj du naciaj lingvoj ne estas restinta multo de la antaŭaj gloroj.

2 commentaires:

Anonyme a dit...

Mi ne spektis Rambo3, sed rimarku, ke en anglalingvaj filmoj cxiuj kutime parolas angle ecx en la ekstera spaco (Star Trek, ekzemple - kvankam teorie ekzistas "universala tradukilo" aux io simila).

Ne cxiuj anglalingvanoj fanfaronas pri la disvastigxo de la angla. Multaj (kaj ne nur denaskaj parolantoj) amas la lingvon de Dickens, Hardy, Scott , kaj tute ne sxatas auxdi gxin bucxata. Tio ne estas triumfo! Sed pri Barato specife - tie paroligxas (inter kleruloj) ne bucxata angla, sed speciala varianto de la lingvo.

Ken Miner

Becxjo a dit...

Dankon pro reago.