29 mai 2007

Alia diktatoro magiis!

Mi neniam povas fidi je tiuj balotoj en kiuj la gajninto, estas ricevinta aprobon de pli ol 75 - 80% da voĉdonantoj. Por mi tiaj balotoj estas ege suspektaj. Mi ne povas forgesi, kiel en Oktobro 2002, Sadamo gajnis aprobon de 100% da 11,445,638 irakanoj kiuj povis voĉdoni kaj en 1995, 99.96% (nur 0.04% oponado)! Sed finfine malmultaj irakanoj vere ŝatis lin. Bedaŭrinde la islama respubliko en Irano ankaŭ estas rezulto de unu el tiaj suspektaj voĉdonadoj. Kiu povas kredi, ke 98% da irananoj en 1979 povis koni kaj konsciante elekti la islaman respublikon? Eĉ se tio estas ĝusta, tia rezulto nur povas montri iun misecon. Nun en Sirio, Bashar Assad ripetas tiajn strangajn historiaĵojn. Li estas gajninta aprobon de 97% da voĉdonantoj en baloto en kiu oni nur povis elekti lin! Mi ne komprenas, ĉu diktatoroj estas stultaj aŭ konsideras ĉiujn aliajn stultaj. Ĉu iliaj cerboj estas tiom malgrandaj, ke ili ne komprenas, ke tiaj rezultoj krias fraŭdojn kaj trompojn? Eĉ la plej ŝatataj naciaj herooj en iu lando ne povas havi tian popularecon. Ne! Mi preferas balotojn en Francio aŭ en Usono kie kandidatoj kun aprobo de iomete pli ol 50% da voĉdonantoj iĝas prezidentoj (kaj cetere kandidatoj estas pli ol unu). Eĉ kvankam iam tiaj balotoj estas konfliktovekaj (kiel tiu usona baloto en kiu Bush iĝis la prezidento), tamen ili estas pli humanaj. Mi miloble pli preferas tiajn humanajn konfliktojn ol unuanimaj aproboj de Moŝto-Diktatoroj. Tiaj falsbalotoj estas tre aĉaj.

28 mai 2007

Post kvar jaroj

Hodiaŭ mi pensis, kiam George W. Bush komencis sian odiseadon por konkeri la mezorienton, du eŭropaj potencoj, Francio kaj Germanio, ne estis tiom favoraj pri la aventuro. Tiutempe en Francio, Jacques Chirac kaj en Germanio, Gerhard Schröder regis. Aliflanke en Hispanio, José María Aznar kaj en Italio, Silvio Berlusconi estis favoraj pri la decido de la usona prezidento (kaj oni ne parolu pri Tony Blair en Britio - li estis - kaj ankoraŭ estas - preta sekvi Bush ĝis la fono de infero mem kun fermitaj okuloj). Eĉ en Kanado la tiama ĉefministro Paul Martin ne estis tute en linio de Bush. Nun kvar jaroj post komenco de la aventuro, en Francio Nicolas Sarkozy, en Germanio Angela Merkel kaj en Kanado Stephen Harper sekvas Bush. Samtempe en Hispanio José Luis Zapatero kaj en Italio Romano Prodi malpli favoras daŭrigon de la aventuroj per Bush. Stranga mondo...

26 mai 2007

Temo de mia laboro

Pli antaŭe en tiu ĉi blogo mi promesis skribi ion pri temo de esploro kiun nun mi faras. Jen, mi provos fari tion sen enui la legantojn per tro da teknikaj detaloj. Antaŭ ĉio, mi ŝatas unue citi tiun eldiron de Arthur C. Clarke, la angla sciencisto kaj verkisto de sciencfikciaĵoj. Li diras:
Ĉiu sufiĉe altnivela teknologio estas nedistingebla disde magio.

Ang. Any sufficiently advanced technology is indistinguishable from magic.
Tio veras. Kelkfoje la teknologiaj produktoj eĉ por mi kiel studanto de la scienco kaj persono kiu scias (aŭ almenaŭ devas scii) principojn de ilia funkcio ŝajnas tute magiaj. Dum la sciencfikciaj verkoj prezentas niajn aspirojn (kaj iam timojn) rilate progreson de la homaro, scienco komisias movi nin direkte al ĝi. Kiam mi komencis studi temon de mia nuna esploro, mi tuj ekpensis pri la sciencfikcia tv-serio StarTrek [esp. interstela vojaĝo]. Ĉu vi memoras, ke en tiu serio medicinisto tenis malgrandegajn aparatojn direkte al pacientoj kaj tiel ekzamenis ilin? Fakte tio estas ĉiama revo de medicinistoj.

Medicino en tv-serio StarTrekMedicinistoj ĉiam deziris vidi internon de korpo, sen havi bezonon distranĉi ĝin. Niaj okuloj ne povas fari tion, ĉar la videbla lumo ŝajne ne kapablas trapasi la barilon de haŭto. Tiel medicinistoj devis atendi malkovron de iks-radioj per Wilhelm Conrad Röntgen en 1895. La iks-radioj eniras korpon kaj povas disponigi informojn pri ĝia interno. Tamen la unuaj radiologiaj fotoj nur povis ebligi distingon de ostoj disde aliaj partoj de korpo. Hodiaŭ la radiologia teknologio estas ege disvolvita kaj per ĝi oni povas vidi multajn pliajn detalojn pri la interno de korpo. Depost 1970-aj jaroj iu nova teknologio nome iks-skanografio [ang. Computerized Tomography - CT] estas disvolvita kaj permesas akiri multe pli detalajn informojn pri la korpa interno. Malgraŭ tio ĉio, la radiologiaj teknologioj havas iun gravan malavantaĝon; iks-radioj jonigas molekulojn kaj povas damaĝi vivajn ĉelojn. Pro tio, oni ne devas ripete fari radiologian ekzamenon (maksimume 2 fojojn ĉiu jare).

Jam delonga tempo oni uzas ultrasonajn ondojn por medicinaj celoj. En 1952, la brita J. J. Wild kaj la usona, J. M. Reid prezentis la unuan foton de du dimensia sekcio de brusto farita per ultrasono. Ili mem proponis la nomo eĥografio [ang. echography] por la nova metodo. En eĥografio oni sendas akustan ondon (kiu estas ondo da mekanika premo) tra la korpo. Oni povas studi aŭ ondon post ĝi trapasis la korpon (en alia flanko) aŭ studi ĝian reflektiĝon (en la sama flanko). Avantaĝo de la eĥografio estas tio, ke la uzataj akustaj ondoj ne damaĝas organismon (ne kun frekvenco kaj forto uzataj en tiu metodo, tamen sufiĉe forta ultrasono nepre povas damaĝi la vivan organismon). Bedaŭrinde eĥografio ne disponigas altan kontraston inter diversaj strukturoj de la organo. Tiel eblas, ke la medicinisto preteratentos lezon.

Alia metodo por rigardi la internon de korpo estas bildofarado per magneta resonanco [ang. Magnetic Resonance Imaging - MRI]. En tiu metodo la korpo metiĝas en forta magneta kampo. Tiu magneta kampo kunordigas magnetan momanton de protonoj kiuj estas en hidrogenaj atomoj (hidroganeja atomoj estas en molekuloj de akvo kaj korpo ĉefe konsistas el akvo). Nun aplikante altfrekvencan elektromagnetan impulson oni kaŭzas ŝanceliĝon de tiuj protonoj. Post la impulso la protonoj revenas al siaj unuaj ordoj sed dum tiu procezo elsendas radian ondon kies daŭro kaj frekvenco dependas de ĉirkaŭaĵo en kiu la protonoj situas. Tiel oni povas ricevi informojn pri histoj kaj organoj. La magnetan resonanco disponigas detalajn bildojn de la korpo. Ankaŭ la magneta kampo kaj radioelsendoj uzataj en ĝi ne estas danĝeraj (krom se la paciento havas metalan objekton en sia korpo – ekz. enplantitan protozon). Bedaŭrinde aparato por fari bildon per magneta resonanca estas granda kaj multekosta. Ankaŭ la procezo mem por la paciento estas malagrabla ĉar li/ŝi devas dum kelkdekoj da minutaj resti enfermita kaj senmova.

En la nuklea medicino, oni uzas radioaktivajn izotopojn kiuj elsendas gama-radiojn kaj uzas tiujn radiojn por fari bildon de la interno de korpo. Tiaj metodoj havas saman malavantaĝon kiel la iks-radiologio.

Antaŭe mi diris, ke ŝajne lumo ne povas penetri la haŭton. Tio ne veras. Fakte lumo povas penetri la haŭton kaj eĉ trapasi maldikajn organojn (kovru poŝlampon kun via mano kaj rigardu la alian flankon de via mano. Ja! lumo trapasas ĝin). Tial ekde tre longtempa antaŭ medicinistoj interesiĝas uzi lumon por ekzameni la internon de korpo. Jam en 1831, la brita R. Bright raportis kiel li en kazo de hidrocefala paciento povis observi kranion per lumo de kandelo malantaŭ li (aŭ ŝi). En 1843 la londona medicinisto T. B. Curling priskribas metodon por ekzameni tumorojn de testikoj uzante kandelon por lumigi ilin (de malantaŭ) kaj okulojn kiel detektilo. Feliĉe por ni kaj bedaŭrinde por medicinistoj ni ne povas vidi la internon de korpo ĉar unue fotonoj de lumo penetras tre mallonge en la histoj kaj due ĉar kiam ili reflektiĝas aŭ trapasas histojn, ili ege difuziĝas. Tial la sciencistoj konsideras histojn kiel ege difuzigaj medioj [ang. turbid]. Malgraŭ tio, la niatempa teknologio; potencaj komputiloj, fortaj laseroj kaj modernaj elektronikaj aparatoj ebligas ekstrakti utilajn informojn el lumo kiu trapasas aŭ reflektiĝas el histoj. Optika kohereco- tomografio [ang. Optical Coherence Tomography - OCT] estas potenca metodo kiu lastatempe ege disvolviĝas. Ĝi uzas kvalitojn de lumo kaj interferometriajn metodojn por fari bildojn de la interno de organoj.

Mi tamen esploras pri alia metodo. Ĝin oni nomas optikakustika bildfarado [ang. Optoacoustic Imaging]. En ĝi, oni sendas laseran impulson [kiu ne damaĝas la organismon] al la organismo. La impulso eniras histojn kaj sorbiĝas en profundo de ili. Tiu sorbiĝo kaŭzas kreiĝon de varmo, pliiĝon de temperaturo kaj ekspansion de la sorbinta loko. Tiu ekspansio kreas preman (akustikan ondon) kiu propagiĝas tra la histo kaj atingas surfacon de la organo. Tie oni detektas ĝin per detektilo de ultrasono. Nun eblas krei bildon tiel kiel, oni faras en eĥografio. Parto de informoj kunportitaj per la akustika ondo devenas de diferencoj kiuj ekzistas inter optikaj kvalitoj de diversaj parto de la organo. La alia parto estas pro diferencoj kiuj ekzistas inter mekanikaj kvalitoj de diversaj strukturoj tra kiuj la ondo estas propagita. La problemo estas ege komplika kaj rilatas la optikon, mekanikon kaj termodinamikon. Mi disvolvas metodojn por pli bone kompreni mekanismojn kiuj funkcias dum la optikakustika bildfarado.

La fina celo de ĉiuj esploroj en la medicina fiziko povas esti kreon de aparato simila al tiu de tv-serio StarTrek por observi internon de korpo kaj ricevi utilajn informojn pri ĝia stato.

23 mai 2007

Teno

Manoj - Boris Vallejo
Kiu diris, ke oni devas ne deziri tenon de anĝeloj?
Ĝis nun mi prezentis tri pentraĵojn de Luis Royo (tie, tie kaj ĉi tie). Li ne estas la sola artisto de tiu ĉi skolo. La supra pentraĵo estas laboro de Boris Vallejo, alia majstro de erotik-fantasta pentrarto. Titolo de tiu pentraĵo estas cedo aŭ manoj [surrender aŭ hands].

17 mai 2007

Pri GI's

Ĉar mi estas mallerta lernanto de la lingvoj, ili por mi ĉiam estas plenaj de misteroj. Lastatempe mi alfrontiĝis al tia mistero rilate iun mallongigon. Fakte mallongigoj konsistigas interesan eron de multaj lingvoj (precipe la angla). Iam ni estas tiom alkutimitaj al ili, ke ni ne zorgas pri iliaj originoj. Ekzemple mi eĉ parolante kun nefakuloj plu ne zorgas klarigi, ke la vorto lasero de kie venas (ĝi estas mallongigo de Lum-Amplifo per Stimulata Eligo de Radioj - ang. Light Amplification by Stimulated Emission Radiation). Hodiaŭ ni tre nature kaj tute kutime uzas tiun vorton. Ĝia uzado estas tiom vasta, ke eĉ oni estas kreinta la verbon "to lase" [elsendi laseran radion] de ĝi.

Kelkaj tagoj antaŭ kiam mi parolis kun nia teknikisto, mi senzorge uzadis la mallongigon PMT. Subite mi konstatis, ke iuj studentoj ĉirkaŭ ni gape rigardas nin kvazaŭ ili ne komprenas pri kio ni parolas. Tiam mi devigiĝis almenaŭ unufoje mencii la pli longan formon Photomultiplier Tube [multiplikanto de fotonoj - fakte ĝi ne multiplikas la fotonojn sed transformas ilin al elektronoj kaj multiplikas tiujn elektronojn] por ke la studentoj ankaŭ komprenu pri kio ni parolas.

Tio ne estas ĉio. Kelkfoje la origino de iu mallongigo estas multe malpli evidenta. Ekzemple longtempe mi aŭdis kaj legis la mallongigon GIs. Pro la kunteksto mi komprenis ke oni uzas tiun mallongigon por nomi la usonajn soldatojn, sed mi ne sciis de kie ĝi venas. Pro analogio kun la esprimo ground forces [terarmeo] mi unue pensis, ke ĝi devas esti mallongigo de Ground Infantry [terinfanterio]. Sed tio ne estis ĝusta. Ĉi-semajne Lunjo kiu estas unu el niaj amikinoj en E-klubo de Toronto klarigis, ke GI estas mallongigo de General Issue [mi eĉ ne kapablas traduki tion al Esperanto]. Helpe de tio mi trovis ke la origino de GI ankaŭ povas esti Government Issue [denove mi ne povas traduki ĝin al Esperanto - ĉi tie fakte mia problemo estas tio, ke mi ne scias kiel traduki la vorton issue al Esperanto].

La afero iĝas eĉ pli amuza kiam oni trovas ke la franclingvanoj ankaŭ diras "les GIs à Bagdad" aŭ "les GIs ont attaqué à l'ennemi". Tio estas tute nekomprenebla ĉar en la franca neniel eblas rekrei tian kombinaĵon. Eĉ se ignori, ke en la franca lingvo ofte (ne ĉiam) adjektivo venas post la nomo (ekzemple la angla artificial intelligence - artefarita inteligento - iĝas intelligence artificielle), sed ne eblas ignori, ke issue nur povas tradukiĝi kiel distribution (distribuo).

15 mai 2007

Ŝi ne kapablas!

Tio estas tre amuza sed ankaŭ malĝojiga; kiam vi en la retserĉilo Guglo serĉas la esprimojn "She discovered" aŭ "She invented" aŭ "She saved", la aŭtomata servo sugestas ĉu vi ne intencis diri, ke li faris tion? Ĝi respondas "Did you mean, he discovered?", "He invented?" aŭ "He saved?". Kvazaŭ virinoj tute ne kapablas inventi, malkovri aŭ savi!
Se vi serĉus "She lost", "She killed" aŭ "She followed" la retserĉilo restos silenta kaj proponos nenion! Do virinoj kapablas murdi, perdi aŭ sekvi!!

P.S 1: Hodiaŭ amiko notigis, ke feliĉe laŭ Guglo virinoj ne povas esti mense postrestintaj "retarded". Se vi serĉos "She retarded", Guglo skribos "Do you mean, he retarded"?!
P.S 2: Fakte tio ĉio ne estas pro seksismo de Guglo. La retserĉilo simple surbaze de la nombro de okazo (de akordo inter antaŭaj serĉoj kaj diversaj vortoj) iam (ne ĉiam) proponas aliajn formojn por via serĉata esprimo.

14 mai 2007

Pri la aliaj

Israela kantistino - Ofra Haza
Strange kiam unuafoje mi aŭdis kanton de israela artistino, tio okazis en Irano. Oni rememoru, ke la islama respubliko ne rekonas Israelon kiel laŭleĝa ŝtato kaj tial ekzemple iranaj sportistoj ofte ne konkursas kun israelaj sportistoj. En tia etoso mi en Irano unuafoje trovis kantojn de Ofra Haza (1957 - 2000). Ŝia familio estis el jemenaj judoj kaj ŝi naskiĝis en Tel-Avivo. Tiutempe ŝia muziko por mi estis interesa ĉar ĉefe ĝi estis tute malsama de ĉiuj aliaj muzikoj kiujn ĝis tiu tempo mi estis aŭdinta. Eble ĉar ŝi miksis la jemenajn melodiojn kun okcidentaj modernaj muziko-formoj. Aŭ eble ĉar ŝi estis la alia. Ofte la alia estas interesa kvankam ankaŭ timiga. Tiel ekzemple en la sudo de Francio (en la urbo Marsejlo) melodioj el la arab-nordafrikaj regionoj miksiĝas kun la franca muziko kaj kreas tiun ĉarman muzikon de la sudo de Francio. La alia fojo, kiam mi aŭdis israelan kanton, mi estis en Eŭropo kaj ĝin mi aŭdis okaze de konkurso Eurovision. Tiam mi sentis min ege olda kaj eksmoda. Hodiaŭ kiam mi pasis preter vendejo mi aliafoje aŭdis tiun ĉarman muzikon de kantoj de Ofra Haza. Surprize mi trovis min kvankam eksmoda tamen ankoraŭ ege scivolema pri la alia(j).

13 mai 2007

Fosi norden!

Fosi norden
Antaŭ nelonge mi ricevis tiun strangan ret-poŝton (kiu ne ŝajnis esti spamo). Ĝi timigis min. En ĝi oni estis skribinta: "Vi mizera herezulo! Ĉu vi pensas, ke vi estas sukcesinta eskapi justeco-establigantan manon de Alaho? Sciu, ke Alaho estas la plej granda kaj li punos nekredantojn ĉie kie ili iros. Ni trovis vin kaj avertas ke vi devas pretigi vin por gastigi niajn fratojn kiuj faras Ĝahad. Tiuj stultaj nekredantoj en Usono pensas, ke ni ne kapablos eniri ilian landon kaj puni ilin. Sed Alaho estas donacinta pli grandan saĝecon al nia mastro. Niaj fratoj estas ĵus komencintaj fosadon de tunelo en ToraBora. La stultaj usonanoj pensas, ke ni devas transiri Azion, Eŭropon kaj tiun aĉan maron Atlantiko por atingi ilin. Sed nia estro ordonis ke ni fosu norden. Post iom da tempo ni atingos niajn fratojn en Ĉeĉenio. Ili helpos nin kaj ni daŭre fosos pli norden. Ni transiros la nordan poluson kaj post iomete da tempo ni atingos Kanadon. Tiam vi devas gastigi niajn muĝahidinojn kiuj alvenas el subtero ĉe via domo. Ni faros vian hejmon nia stabejo. Ni fosos kelkete da distanco kaj eniros Usonon. Neniu atendos nian alvenon de tiu flanko el sub tero. Tiam venĝo de Alaho estos tre severa. Sciu, ke ni estas la plej saĝaj kaj Alaho helpos nin por puni nekredantojn". Verdire tiuj adverboj "iomete" kaj "kelkete" timigis min! Nun mi zorgas pri sub miaj piedoj!

P.S: Tio estas unuavice por moki orgojlan stultecon de (religiaj) fanatikuloj sed ankaŭ povas konsideriĝi kiel riproĉo pri paranojo kiun pli fortaj ŝtatoj verŝas en niaj ĉiutagaj vivoj.

9 mai 2007

Beleco sur scenejo

Mi trovis tiun kinfilmon interesa, iris al nia E-klubo kaj parolis pri ĝi. Sed tie mieno de niaj amikoj montris, ke ili ne konsentas min kaj ne same opinias kiel mi. Desapontita de tiu neakordo, mi pliposte trovis eĉ pli negativajn kritikojn pri ĝi sur la interreto. Tio kelktempe ĉagrenigis min, sed finfine mi konvikiĝis, ke eĉ se mia priarta juĝado estas tute fuŝa, tamen mi ankoraŭ rajtas esti ordinara spektanto kiu aprezas iun filmon malgraŭ mala opinio de la plejmulto (aŭ se ili ne konsistigas la plejmulton almenaŭ la aliaj).

Kinfilmo Stage Beauty
Temas pri la kinfilmo “Stage Beauty” [sursceneja beleco, 2004, reĝisorita de Richard Eyre]. En reklamafiŝoj por prezenti ĝin oni estas skribinta: “Ŝi estis la plej unua de sia speco, li estis la plej lasta de la sia”. Ĝi rakontas pri parto de la historio de Anglujo dum kiu virinoj ne rajtis aktori. Spektante la filmon oni lernas, ke ĝuste ludante rolon de virinaj protagonistoj, Edward Kynaston (kies rolon ludas Billy Crudup) ĝuas grandan popularecon kaj estas atinginta konsidereblan famon. La situacio ŝanĝiĝas kiam lia vestozorgistino Maria (ŝian rolon ludas Claire Dane) aŭdacas preni metion de la majstro. Tio ne eblas krom pere de la reĝa povo kaj Nell Gwynne (rolludita de Zoe Tapper) kiu estas preferata amatino de la reĝo Charles II (rolludita per Rupert Everett) ebligas tion. Kiel Eugene Novikov en sia severa kritiko skribas la eventoj de la filmo ne precize kongruas la historiajn faktojn. Ankaŭ la spirito de la epoko ne ĝuste prezentiĝas en la filmo. Sed miaopinie ĝi ankoraŭ estas interesa kaj instrua.

Pri la malpermeso de aktorado de virinoj en Anglujo (ĉe la tempo de Ŝekspiro) mi jam sciis dank’ al alia filmo “Shakespeare in Love” [enamiĝinta Ŝekspiro]. Ĝian kialon tamen mi ankoraŭ ne scias. Spektante la filmon mi tuj ekpensis pri la japana tradicia teatro Kabuki en kiu viroj ludas rolon de virinoj. Mi malkovris, ke tio estis ĉar en la unuaj tempoj Kabuki ofte asociiĝis al prostituado kaj en epoko de Edo oni malpermesis aktoradon de virinoj en ĝi. Krom tiuj du ekzemploj mi ne memoris similan malpermeson en aliaj kulturoj (sed mi estas certa, ke ili ja ekzistis).

Estas interesa scii, ke en Kabuki antaŭ tempo kiam plenkreskaj viroj komencis ludi virinajn rolojn (post la jaro 1653), pli junaj viroj faris tion. Mi memoris, ke en ekleziaj ĥoroj ankaŭ ofte junaj knaboj kantis sopranon anstataŭ virinoj. Tio memorigis min pri la romano “nomo de la rozo” verkita de Umberto Ecco kaj tio, ke en eklezioj iam junaj monaĥoj iĝis objekto de seksa deziro por pli aĝaj pastoroj. Samaj rakontoj ekzistas pri religiaj lernejoj de islamanoj (Hoŭza en kiu nur viroj estas). Oni diras, ke tie ankaŭ iam pli junaj talabeoj (studentoj de la islamaj studoj) iĝas objektoj de deziro por pli aĝaj mulaoj.

En la filmo “sursceneja beleco” Kynaston estas tiom sorbita en sia rolo kiel virino, ke kiam la reĝo malpermesas ludadon de roloj de virinoj per viroj sed nur per virinoj, li plu ne kapablas aktori kaj ludi rolon de viroj. En la filmo montriĝas ke Kynaston havas ian konfuzon pri sia seksa identeco. Li havas sekspartnerojn de ambaŭ seksoj. Tio pensigis min pri tiu demando, ke kiam viro iĝas viro kaj kiam virino iĝas virino? Eble la lasta fojo kiam mi alproksimiĝis al ŝminkoj de mia patrino, mi estis 7-8 jara knabeto kaj tio por mi estis pli ludo ol esploro de seksa identeco (mi precipe ŝatis uzi ŝiajn ungolakojn kaj pro tio kompreneble mi puniĝis – ĉar tiel mi malpurigis miajn vestaĵojn). Ĉu virineco estas surmetado de virinaj vestoj kaj ŝminkoj aŭ havi ian virinan sintenon (hodiaŭ mi ne povas imagi, ke mi surmetu jupon, eĉ iam vidi aliajn virojn kun jupoj ekzemple skotoj kun siaj kiltoj perturbas min)?

Dum la filmo estigis tiajn demandojn en mia menso, sed ĝi ne estas nur pri konfliktoj inter seksoj. Eble min interesis precipe tiu filmo ĉar kontraŭe al aliaj tipe feminismaj filmoj en ĝi por trovi sian lokon virino ne bezonis frakasi viron (kiu ofte en aliaj feminismaj filmoj priskribiĝas kiel senutila, perfortema kaj mempreferema estulo) kaj pulverigi lian fieron. La majstro ankoraŭ estas necesa; unue ĉar Maria estas enamiĝinta al li kaj due ĉar li estas majstro. En ĉi tiu blogo mi legis, ke Kynaston instruas al Maria kiel aktori laŭ la Metodo (ang. Method Acting – aktori por repliki la realan vivon ekzakte tiel kiel ĝi estas). Sed ĉar la eventoj de la filmo okazas ĉirkaŭ 1660 kaj la aktorado laŭ la Metodo estas aperinta dum la 1940-1950-aj jaroj, do mi dubas tion. Ĉiuokaze Kynaston instruas al Maria kiel korekte aktori ĉar kvankam Maria anstataŭiĝas anstataŭ Kynaston, tamen sur la scenejo de teatro por ludi rolon de virinoj ne sufiĉas nur esti virino!

Alia interesa instruo de la filmo estas pri tiu epoko de Anglujo. Se Maria sukcesis realigi sian ambicion tio iugrade estas pro tio, ke ŝi vivis en la ĝusta loko ĉe la ĝusta tempo. Mi lernis, ke tiun epokon de la historio de Anglujo oni nomas la epoko de restitudo (aŭ eble mi devas traduki ĝin al epoko de reestabliĝo - ang. Restoration – kiam post la internaj militoj la angla monarkio estas reestablita sub regado de Charles II). Dum tiu periodo drastaj evoluoj okazis pri la literaturo, arto kaj la scienco. Oni denove malfermis teatrojn kiuj dum la regado de Oliver Cromwell estis fermitaj. Tiam temoj de teatraĵoj kaj maniero de ilia prezentado ankaŭ evoluis kaj la tempo estis ĝusta por apero de la unua aktorino sur la anglaj scenejoj.

8 mai 2007

Revolucio de subpremitoj

Lasta Ŝaho kaj la Reĝino dum la festo
En oktobro 1971, 8 jaroj antaŭ okazo de la islama revolucio, Ŝaho okazigis pompan feston por soleni 2500 jaroj da monarkio en Irano. Oponantoj (inkluzive de maldekstremuloj kaj islamemuloj) multe kritikis la feston argumentante, ke ankoraŭ en Irano la nombro de malriĉuloj estas tro granda kaj malŝparo de mono por okazigi tian multekostan feston estas tute malpravigebla. Pompa festoŜaho tamen argumentis, ke celo estas montrado de grandiozeco de la lando kaj akiro de prestiĝo. Mi pensas, ke oponantoj de Ŝaho sukcesis konvinki la publikan opinion kaj en 1979 la popolo kun neesprimebla abomeno renversis tiun lastan reĝon de la irana monarkio.

La islama revolucio rezultigis establiĝon de la islama respubliko kaj depost tiam ĉiujare (eĉ dum la milito inter Irano kaj Irako) la ŝtato elspezis monon kaj festis la okazon de la revolucio (kaj nomis ĝin popola festo). Revolucio kiu okazis por savi subpremitojn kaj malriĉulojn (pr. mostaazafin) rezultigis kreiĝon de nova grupo da riĉuloj kaj pligrandiĝo de breĉo inter riĉuloj kaj malriĉuloj. Hodiaŭ eĉ la reĝimo mem konfesas, ke ĝi estis ĉefe malsukcesa pri ekonomio. Ahmadineĵad ankaŭ elektiĝis kiel prezidento ĉefe ĉar li promesis plibonigi la ekonomian situacion. Sed ankoraŭ multaj homoj en Irano luktas por vivteni (depost forpaso de mia patro mi ne estas reirinta al Irano sed mi aŭdadas pri la situacio de amikoj kiuj vojaĝas tien). Hieraŭ mi legis novaĵon kiu diris baldaŭ en Tehrano taksia servo per helikoptero ekfunkcios. Ĝi unue servos neiranajn komercistojn kaj registaranojn, sed pliposte oni ankaŭ servos aliajn (mi suspektas, ke ordinaraj homoj povu elporti ĝian koston). Por mi tio estas ironia; revolucio kiu celis savi subpremitojn nun rezultigas ilian plian subpremiĝon. Ja en vasta lando kiel Irano eble ni bezonus ambulancan servon per helikoptero sed bedaŭrinde vunditoj ofte ne havas tiom da mono. Por revoluciuloj estas pli bone servi komercistojn kaj registaranojn!

P.S: Mi ne trovis anglalingvan tekston pri la novaĵo kaj vi devas fidi mian aserton se vi ne komprenas la perslingvan tekston.

5 mai 2007

Longtempa silento

Lastatempe mi skribis nenion en mia blogo. Tio estis ĉar mi estis tre okupita pro mia laboro. Mia kontrakto kun la universitato finiĝos iam en la jaro 2008 kaj por trovi laboron post tiu dato, mi devas nun trovi bonajn rezultojn. Fotoakusta bildo de cerboĜis nun mi estas ĉefe kunmetinta diversajn aparatojn por ebligi eksperimentojn kaj nur de kelkaj tagoj antaŭ mi eniris la plej malfacilan etapon de tiaj laboroj; trovi sencon ĉe ciferoj kiujn produktas miaj eksperimentoj. Bedaŭrinde kiel kutimo de la eksperimenta fiziko, tiel ŝajnas ke miaj unuaj rezultoj havas nenian ajn sencon. Do nun mi devas solvi tiun ĉi problemon. Dum la pasintaj tagoj por ĉeesti simpozion rilatan al mia esploro mi estis en Montrealo (mi devas baldaŭ reiri al tiu urbo por ĉeesti MEKAROn-5 sed espereble ĉi-foje mi vojaĝos por ferii). Ankaŭ dum la du venontaj monatoj mi translokiĝos al nova apartamento kiu estas pli proksima al mia laborloko. Cetere en Junio mi devas ĉeesti la tutlandan kongreson de kanadaj fizikistoj en Saskatuno. Por tiu kongreso mi devas prezenti ion pri mia laboro kaj bedaŭrinde kiel mi diris antaŭe, ĝis nun mi ne havas iun prezenteblan materialon. Tiel dum kelkaj monatoj plu mi estos ege okupata kaj eble mi skribos malpli regule en tiu ĉi blogo. Tamen mi skribos ĉi tie de tempo al tempo.

La supra bildo estas fotoakusta bildo de cerbo (ne rezulto de mia laboro)!