28 déc. 2009

Deziro de bona jaro

Ĉi-lastatempe mi estis okupita pro laboro kaj ne kapablis skribi blogerojn. Al tio aldoniĝis translokiĝo al alia apartmento kaj pro ŝanĝo de adreso, mi hejme ankoraŭ ne havas alireblecon al la interreto. Ĉiuokaze kvankam malfrue, tamen mi deziras tre feliĉan novan jaron por karaj legantoj de mia blogo.

Bedaŭrinde fino de la jaro 2009 estis plene de malbonaj novaĵoj pri perfortoj. En Irano, la registaro kruele supremis protestintojn. Hieraŭ mi ŝokite rigardis novaĵojn en televido pri okazaĵoj en tiu lando. Antaŭ perfortoj en Irano, estis alia atenco kontraŭ pasaĝeraj aviadiloj en Usono. Feliĉe tiu atenco ne havis sukceson.

Apud tiuj du eventoj oni ankaŭ informiĝis pri beduarinda atako de mense malsana virino kontraŭ Papo kaj atako de mense malsana viro kontraŭ la itala ĉefministro s-ro Berlusconi. Mi nur miras, ke en Italio mense malsanaj homoj kiel facile kapablas atingi gravajn homojn!

Ĉiuokaze spite al ĉiuj el tiuj malfeliĉaĵoj la jaro 2009 iras finiĝi. Al mi restas nenio krom deziro de pli da feliĉo por ĉiuj bonuloj en la nova jaro 2010. Bonan novan jaron!

9 déc. 2009

Interesa retservo

Por iuj el tiuj kiuj prizorgas retpaĝojn estas grava, ke kiel iliaj paĝoj ŝajnas en diversaj retkroziloj. Tiu retservo "Browseshots" analizas kaj montras aspekton de retpaĝoj en aro da retkroziloj elektitaj de la uzanto. Interesa servo!

4 déc. 2009

De kie li estas trovinta tiom bonan narkotaĵon?

Mi suspektas, ke karaj legantoj eble neniam trovos tiun ĉi suban citaĵon de prezindento de la islama respubliko en siaj propraj nacilingvaj informomedioj (se ilia nacia lingvo ne estas la persa). Ahmadineĵad en renkontiĝo kun familianoj de martiroj de la islama respubliko (martiroj ĉefe dum milito inter Irano kaj Irako) estas espriminta, ke ni (li kaj lia bando de kanajloj) havas pruvon pri tio, ke Usono sekrete komplotas por preventi baldaŭan aperon de imamo Mahdi (kiun usonaj sekurecaj organizoj scias aperos en la islama respubliko de Irano)! Imamo Mahdi estas la lasta savanto laŭ kredoj de ŝijaistoj.

Legante tiun esprimon mi pensis, ke aŭ la prezidento estas fuminta tre bonan psikedelaĵon aŭ li ankaŭ kiel mi spektas usonajn sciencfikciajn filmojn. Ja! Spektante tiajn filmojn mi ankaŭ povas kredi, ke se Usono sendas militistojn al araba lando por batali eksterterajn robotojn (Transformantoj - en. Transformers) aŭ usonaj aventuristoj iras al Sirio por trovi la unuan vampiron (Blade: Trinity) aŭ usona ekspedicio iras al Antarkto por renkonti kaj do batali kontraŭ eksterteraj estuloj (Alien vs. Predator), tiam eblas, ke usonanoj ankaŭ havas sekretan ekspedicion por preventi aperon de imamo Mahdi. Bedaŭrinde kvankam mi scias, ke tiuj filmoj estas fikciaj distraĵoj, tamen tiel ŝajnas, ke prezidento de la islama respubliko ne scias tion. Aŭ alikaze mia dua suspekto pri konsumo de psikedelaĵoj devas esti ĝusta!

La novaĵo en la persa lingvo.

P.S: Finfine anglalingvaj skribaĵoj komencis mencii tiun paroloparton de Ahmadineĵad. Jen du el ili:

Ahmadinejad says US planning to prevent coming of Mahdi.
Ahmadinejad has proof US trying to stop Hidden Imam.

30 nov. 2009

Malpermeson kiun mi ne komprenas

En du antaŭaj blogeroj (tie kaj ĉi-tie) mi skribis, ke mi komprenas kaj subtenas protekton de junulinoj el islamaj familioj kiam ili pro premo de siaj familioj devas surmeti hiĝabon. Tio estas kazo de malpermeso por surmeti hiĝabon en lernejoj (de Francio). Mi tamen ne komprenas kial en Svislando oni decidis malpremesi konstruon de Minaretoj* (en esperantlingva vikipedio kaj Revo oni skribas minareto sed miaopinie la vorto minaro estas sufiĉa kaj pli proksima al la origina araba vorto). Konstrui ilin ne estas krimo kaj ili ne estas helpiloj por krimo. Mi tre ŝatas legi argumentojn de favorantoj de tiu nova malpermeso.

Unu argumento kiun mi aŭdis estis tio, ke kial oni ne protestas kontraŭ Saud-Arabio kaj aliaj arabaj landoj kiam ili ne permesas konstruon de kristanaj preĝejoj en siaj landoj. Nu! Tio ne ŝajnas tiom valida argumento al mi. En la menciitaj landoj oni ankaŭ torturas kaj civitanoj tie ankaŭ ne rajtas elekti siajn regantojn demokratie. Ĉu oni deziras ankaŭ imiti tiujn aspektojn de la menciitaj landoj? Finfine ie devas esti diferenco inter Svislando kaj arabaj landoj, ĉu ne?


* Nu mi rigardis la akademian vortaron kaj tiel ŝajnas, ke la vorto minareto estas jam oficialigita per la unua aldono. Tial mi plu uzu tiun oficialan vorton.

27 nov. 2009

Konsekvenceco

En Kanado almigrintoj povas peti kanadan civitanecon. Por akiri ĝin ili ankaŭ devas pasigi skriban ekzamenon en kiu ili elmontru sian scipovon de unu el la du oficialaj lingvoj (la angla aŭ/kaj la franca) kaj respondi demandojn pri la historio, geografio, ekonomio, socio, leĝaro kaj la politika sistemo de Kanado. Por pretigi sin por tiu ekzameno la ministrio de la almigrado kaj civitaneco donas libreton al la petantoj. Longtempe tiu libreto enhavis tre ĝeneralajn aspektojn de la supre menciitaj temoj kaj malpli amplekse kovris ilin. Lastatempe oni ĝisdatigis tiun gvidlibreton kaj aldonis al ĝia amplekseco. Miaopinie tio estas bona faro (kvankam mi mem ĉiam havis problemon parkerigi datojn, nomojn, lokojn, k.t.p). Sed en la libreto estas nekonsekvenceco kiu ĝenas min.

Ie en la nova gvidlibreto oni mencias, ke "barbaraj kulturaj kutimoj" kiel "honormurdo kaj detranĉo sur generaj organoj [de malplenkreskuloj pro religiaj kialoj]" ne estas akceptataj en la kanada socio. Nu, pri honormurdo mi havas nenian proteston. Ĝi estas abomeninda krimo kaj devas severe puniĝi. Mi eĉ ne estas kontraŭ absoluta malpermeso rilate detranĉojn sur generaj organoj de malplenkreskuloj pro religiaj kialoj. Sed tiel ŝajnas, ke novaj aludoj en la libreto ĉefe celas almigrintojn islamajn aŭ/kaj el la mezoriento, kaj afriko. Precipe tiu mencio pri detranĉoj sur generaj organoj ŝajnas esti ĉefe destinita al tiu praktiko sur knabinoj. Mi mem kiam estis infano estis cirkumcidita [tio estas kutimo en la mezoriento kvankam pri mi ne estis pro religiaj kialoj]. Laŭ mia kompreno judoj ankaŭ depost longa tempo en Kanado kaj Usono cirkumcidas siajn infanojn. Tio kompreneble ne povas esti konsiderata kiel "barbara kultura kutimo" per verkistoj de la gvidlibro! Kaj kio pri geadoleskuloj kiuj en Eŭropo, Usono kaj Kanado faras korpan traboradon. Tio ankaŭ ŝajne ne estas konsiderata kiel "barbara kultura kutimo". Por mi estas laŭdinda, ke Kanado ne bonvenigas "barbarajn kulturajn kutimojn". Samtempe mi deziras, ke vortoj kaj faroj estu pli konsekvencaj.

Blogero de Paula pri tatuaĵoj sur vizaĝo de ne ankoraŭ tute plenkreskula junulino.

26 nov. 2009

Aŭdi

Hieraŭ matene por veni al la laboro mi uzis tramon kaj ĉar mi altramiĝas en la unua stacio, do mi havis eblecon sidi sur seĝo. Kutime kiam mi povas en tramo aŭ trajno sidi, tiam mi ofte komencas trarigardi revuon mian kaj tiel profitas la vojaĝodaŭron. Hieraŭ ankaŭ mi foliumis revuon kiam mi aŭdis sonon de muziko. Tiu sono por mi ne estis tiom laŭta sed ja ĝena. Mi konstatis, ke kiel iam okazas, junulo estas metinta enorelajn aŭdilojn kaj laŭte aŭskultas muzikon. En tiuj okazoj tuto de la muziko ne estas rekonebla per aliaj sed mi povis aŭdi batojn de frapinstrumentoj en la muziko. Tiam mi pensis, ke ho ve! Se mi kapablas aŭdi tiun muzikon el distanco unu metro aŭ du malproksima de tiu junulo, tiam kio okazas nun en liaj (aŭ ŝiaj ĉar mi ne turnis kapon por rigardi lin aŭ ŝin) oreloj. Enorelaj aŭdiloj estas konstruitaj por direkti ondojn de la sono rekte al oreloj. Pro tio granda procento (supozu 80%) de la sonoenergio iras en oreloj. Dum en tiu tempo mi ricevis nur ĉirkaŭ 3%-4% de la sonoenergio kaj tio estis nur kelketaj decibeloj da sonopremo mi pensas ke liaj oreloj tiam rekte ricevis kelk-dek decibelojn da sonopremo.

Por sonoj pli laŭtaj ol 140 dB, eĉ mallonga aŭdado povas kaŭzi porĉiamajn difektojn en oreloj. Aŭskulti muzikon per sonopremoj ĉirkaŭ 90-95 dB por longa tempo povas kaŭzi similajn difektojn (Rigardu tabelon ĉi-tie en la angla lingvo).

23 nov. 2009

De kiu nacio estis Adamo kaj Evo?

Angla, franca kaj irana personoj rigardis filmon pri la vivo de Adamo kaj Evo en Edeno.
La angla diris: Kia kvieto kaj sereneco! Mi estas certa, ke ili estas anglaj.
La franca persono diris: Ili estas nudaj, belaj kaj amoras. Mi estas certa, ke ili estas francaj!
La irana persono diris: Ili ne havas vestaĵojn. Al ili mankas domo! Ili havas nur pomon por manĝi kaj malgraŭ tio ĉio ili pensas, ke ili estas en edeno! Centprocente ili estas iranaj!

20 nov. 2009

Nesimplaj linioj

Ne simplaj linioj!

Manifesto de ordinara vivo

Iufoje mi pensas, ke kial voĉoj de ekstremistoj aŭdiĝas tiom laŭte. Nu, mi pensas, ke ekzemple homo kiel Nidal Malik Hasan estas ĉefe ignorita dum tuto de sia vivo sed kiam li iras kaj pafmortigas homojn subite ĉiuj interesiĝas pri li, liaj religiaj konvinkoj, liaj personaj sukcesoj kaj malsukcesoj. Tiel ŝajnas, ke lia ekstrema krimo agas kiel deklaro.

Kion pri tiuj homoj kiuj ne deziras mortigi aliajn? Homoj kiuj ne inkliniĝas al ekstremaj ideoj? Nu! Tiuj homoj vivas. Ili havas siajn ordinarajn problemojn kaj ĉiutagajn travivaĵojn. Ni neniam aŭdas pri ili. Ĉiuokaze ili estas ordinaraj. Neniu ago ilia estas deklaro. Ni neniam konsideras ordinaran travivadon kiel deklaro. Kiel manifesto.

19 nov. 2009

Alia misinterpreto

Averto: bildoj en retpaĝoj ligitaj al tiu ĉi blogero povas ege ĝeni rigardantojn.

Inter tv-kanaloj kiujn mi kapablas rigardi paginte iun bazan kotizon, ankaŭ estas prireligia tv-kanalo. Mi ofte ne rigardas ĝin sed unufoje kiam hazarde mi ekrigardis ĝin mi estis ŝokita; kristana pastro parolis pri la libro de apokalipso kaj li priklarigis signojn de la fino por la mondo. Mi sentis stuporon kiam li elnombris situacion en Irano, la gripon H1N1 kaj konflikton inter araboj kaj Israelo inter signoj jam anoncitaj en la libro de apokalipso. Ankoraŭ sur la interreto oni povas legi signojn de la fino de nia mondo kvazaŭ tiu fino tre baldaŭ okazos.

Islamanoj ankaŭ havas similajn kredojn. Unu protagonisto de la fina tago laŭ islama tradicio nomiĝas Daĝal. Li estas persono kiu laŭ la islamaj rakontoj pretendos esti profeto kies celo estas savi la mondon. Laŭ islama tradicio Daĝal havas rekoneblan aspekton. Antaŭ nelonge sur islamaj-iranaj blogoj komencis cirkuli informoj pri naskiĝo de Daĝal. Tiuj retskribaĵoj mencias, ke li estas naskita en Israelo (ho diablaj israelanoj) kaj havas nur unu okulon [1], [2], [3], [4]. Feliĉe iuj islamanoj havis almenaŭ tiom da saĝeco por iri kaj studi la novaĵon. Ili malkovris, ke la bebo montrita en la bildoj estas knabineto (do ne povas esti Daĝal ĉar li devas esti viro). Tiu bebo naskiĝis ne en Israelo sed en Ĉenajo en Barato kaj suferis pro hereda malsano ciklopio (misformita kapo kun apero de nur unu okulo). Feliĉe beboj malsanaj je tiu minformiĝo ne kapablos vivteni kaj povra knabineto forpasis nur unu monato post naskiĝo.

Mia celo por skribi tiujn informojn estas averti pri stultecoj kiuj kvankam en miaj skribaĵoj ofte estas ege evidentaj sed povas esti enkondukoj al pli subtilaj misjuĝoj kaj stultaĵoj. Mia espero estas veki racion de kelketaj homoj.

16 nov. 2009

El Avesto (27)

Jen traduko de la tria verso de la tria kanto (la ĉapitro 30) de la unua parto de Gathao (Ahnavajiti). Ĝia transskribo estas:

At to ma-inju puruje ja jema hvafena asrevatem manahiĉa vacahiĉa ŝjaocanoi hi vahjo akemĉa asĉa hudonĝo ereŝ viŝjata noit duĵdanĝo.

Ĝia traduko estas:

La spiritoparo kiu je la komenco aperis en la menso estas la paro de la Bono kaj la Malbono je la paroloj kaj faroj. Saĝa persono elektsekvos la Bonon sed nesaĝa ne tiel faros.

Tie ekzistas granda debato, ke ĉu zoroastrismo estas dualista aŭ moteisma religio. En tiu ĉi verso Zoroastro klare aludas al du konceptoj kiuj ekde la komenco aperis en la menso kaj manifestiĝas en paroloj kaj faroj (morala dualismo). Filozofio de zoroastrismo aliloke ankaŭ rekonas la kosman dualismon. Tamen kelkaj esploristoj opinias, ke en sia kerno instruoj de mazdaismo estas monotesitaj.

Arkivo de tradukoj de Avesto.

13 nov. 2009

Eĉ la registaro devas defendi sin

Amikoj! Dankon pro viaj afablaj vortoj. Nun mi estas multe pli bona kvankam simptomoj de gripo daŭris almenaŭ ĝis hodiaŭ vendrede.

Hodiaŭ la suprema kortumo de Kanado (laŭ la esperantlingva vikipedio Suverena Kortumo) komencis aŭdi agrumentojn kontraŭ kaj favore al leĝa decido de federa kortumo laŭ kiu la kanada registaro devas revenigi Omar Ĥadr al Kanado. Omar Ĥadr havas kanadan civitanecon kaj estas arestita en Afganio. Li estas akuzita pri murdo de usona soldato kaj ĝis nun estas kaptita en Guantanamo. Omar Ĥadr kaj liaj familianoj estas apenaŭ elmontritaj lojalecon al Kanado kaj valoroj de tiu lando. Tamen liaj defendantoj argumentas, ke je tempo de aresto li estis nur 15-jaraĝa kaj do infan-soldato. Tial li mem estas viktimo sed ne krimulo. Ankaŭ iuj argumentas, ke oni estas atinginta konfesojn de li sub torturo (tion ne permesas kanada leĝaro). La registaro de Kanado argumentas, ke kortumo ne rajtas devigi registaron al revenigado de persono kiu estas akuzita pri tiaj seriozaj krimoj (murdo) kaj tiu estas sintrudo je eksterlandaj aferoj. Mi ne scias, ke la suprema kortumo de Kanado finfine kion decidos sed tio plaĉas al mi, ke en Kanado la regsiatro devas defendi sin en kortumoj, kaj oni ne konsideras tiom apartan statuon por ĝi. Tio plaĉas al mi pli ol situacio en islama respubliko en Irano, kie viktimoj se estas kontraŭ la registaro neniam povas esperi justecon.

La ĉefa juĝisto de la suprema kortumo de Kanado estas s-ino Beverley McLachlin. Ŝi kaj ok aliaj juĝistoj faras la supreman kortumon.

10 nov. 2009

Mi, travivanto de gripo

Gripo ne mortigis min sed faris mian vivon mizera! Lastsabate vespere tre rapide simptomoj de gripo aperis en mi. Mi ne scias, ke ĉu tio estis la gripo H1N1 aŭ la ordinara sezona gripo, sed tuto de la semajnfino mi estis senpotenca. Kontraŭe al malvarmumo siptomoj de gripo kulminas tre rapide (2-3 horoj). Do sabate nokte mi havis altan febron kaj neelteneblan doloron je la kapo kaj muskoloj. Mi ripozis dimanĉe kaj lunde sed ankoraŭ (marde) ne estas tute resanigita. Post kulmino de ĝiaj simptomoj se ne okazos medicinaj komplikaĵoj ofte necesas fari nenion kaj la gripo kun tempopaso malaperos (imuna sistemo de la korpo malaperigos ĝin). Malgraŭ tio, la simptomoj de gripo povas daŭri dum unu semajno ĝis dek tagoj (dum tiu periodo mia vivo estos mizera).

2 nov. 2009

Virto kaj demokratio

Tie ekzistas diversaj argumentoj favore al demokratio kiel pli efika regada metodo kompare al aliaj formoj de la socia regado. Mi opinias, ke la plej malbona inter ili estas tiu argumento kiu asertas, ke homamasoj kolektive decidas pli saĝe ol ĝiaj individuaj anoj. Tiu ideo estas surbaze de eksperimento farita de s-ro Francis Galton. En Anglio dum agrikultura foiro okazis ludo en kiu partoprenintoj devis diveni pezon de virbovo. Ĉirkaŭ 800 homoj el kiuj iuj estis farmistoj kaj la aliaj nefakulaj pasantoj skribis siajn divenojn sur paperetoj. Galton atendis, ke mezonombro de la divenoj estu konsidereble malproksima de la vera peza de la bovo ĉar nur malmultaj el la divenintoj estis profesie spertaj pri la afero (farmistoj). Surprize s-ro Galton trovis, ke meznombro de divenoj estis nur unu funto malpli ol la vera pezo de la virbovo (okcent personoj kolektive kaj meznombre estis divenintaj la pezon de la virbovo egala al 1197 funtoj kaj ĝi vere pezis 1198 funtojn). Ĉu tio pruvas, ke la homgrupoj kolektive pli saĝe ol individuoj decidas? Mi ne tiel pensas.

Mia unua problemo kun la eksperimento de s-ro Galton estas ĝia scienca valoro. Se oni farus 10 eksperimentojn pri divenado de la pezo de virbovoj en 10 diversaj foiroj kaj rezultoj de pli ol 5 el tiuj eksperimentoj estus konsidereble proksima al la veraj pezoj de la bovoj, tiam oni povus konkludi, ke la homgrupoj verŝajne pli bone ol siaj individuaj anoj divenas (kvankam eĉ en tiu kazo oni devus rigore taksi efikojn de diversaj probablaj faktoroj en la rezultoj). Cetere oni povas facile konstati, ke pasantoj en agrikulturaj foiroj eĉ se ne profesiaj farmistoj devas havi ian pli precizan ideon pri pezo de bovoj (ekzemple kio okazus se oni farus similan ludon pri diveno de pezo de bovo en libra foiro)? Cetere oni devas zorgi pri influo de anoj de la grupo unu sur la aliaj. Jam depost Freud oni scias, ke en grupoj homoj agas malsame de kiam ili estas liberaj de la influo de la grupo. S-ro Galton devas pliprecizigi, ke ĉu la divenintoj rajtis interŝanĝi ideojn inter si kaj dum ili individue skribis siajn divenojn sur paperpecoj ĉu ili ne kapablis vidi divenojn de aliaj. Sciencaj branĉoj eĉ prihomaj devas apogi sur sciencaj metodoj de observo kaj eviti konkludojn surbaze de anekdotoj kaj nepruvitaĵoj. En sociologio same kiel medicino estas preferata uzi metodojn kiel unuflanke hazardaj (en. single-blind trials) kaj ambaŭflanke hazardaj (en. double blind trials) eksperimentoj.

Ĉiuokaze miaopinie tie devas esti pli bonaj argumentoj favore al la demokratio, sed ne tiu supra!

Tie estas libro surbaze de eksperimentoj de s-ro Galton pri saĝeco de homgrupoj (en. the wisdom of crowds) verkita de James Surowiecki.

La ĉefa ideo pri tiu ĉi blogero venas de jena blogskribaĵo.

30 oct. 2009

Vivo kaj probablaj danĝeroj

Mi ne scias pri Eŭropo, sed ĉi-tie en Kanado kaj mi pensas ĝenerale en nordameriko estas frenezeco kaj iu stato de paniko pri la gripo H1N1. La responsuloj nomas la situacion "la dua ondo de la gripo H1N1", kaj la ondo kaŭzas morton! Ĉu ĝi kaŭzas morton de pli da homoj kompare al ordinaraj (se la vorto ordinara havos ian ajn sencon ĉi tie) sezonaj gripoj? Ĉiuokaze estas certa, ke malsimile de la ordinaraj gripoj, la gripo H1N1 povas kaŭzi morton de antaŭe sanaj kaj junaj homoj. En la laborĉambro apud mi sidas fizikisto kiu uzas altnivelajn matematikajn modelojn por studi epidemiiĝon de gripoj. Pro lia laboro li devas studi tre fakajn artikolojn pri la temo kaj mi estas konvinkita, ke pri gripoj li scias pli ol mi. Ni longe babilis pri la temo kaj li pliklarigis unu du punktojn pri diversaj aspektoj de gripoj (kaj ne nur tio li ankaŭ pliklarigis diferencojn inter aidoso kaj gripo).

Mi bedaŭras, ke grupo de nefakuloj surbaze de onidiroj kaj nepruvitaĵoj kontraŭas vakcinon. Ĉu la vakcino kontraŭ H1N1 povas havi malbonajn kromefikojn? Mi respondos, ke ni ne scias. Sed tio tute ne maltrankviligas min. Ni ne scias multajn aliajn aferojn sed ne vivas surbaze de probablaĵoj. Mi fidas je laboro de sciencistoj kiuj estas farintaj kaj kontrolintaj la vakcinon. Ĝis nun ne necesas, ke ĉiuj ricevu la vakcinon. En Kanado unue tiuj kiuj laboras en prisanzorgaj laboroj, gravedulinoj kaj infanoj devas ricevi la vakcinon. Se iam necesos, ke mi ankaŭ ricevu ĝin, nepre mi iros kaj ricevos la vakcinon.

Miaj antaŭaj blogskribaĵoj pri la gripo H1N1 [1], [2], [3].

Retpaĝo de la kanada registaro pri la gripo H1N1 kaj vakcino kontraŭ ĝi.

22 oct. 2009

Frenezigaj semajnoj

Averto: Ĉi tiu blogero por neinteresatoj de ĝia temo povas esti enuiga!

Finfine hieraŭ du tri semajnoj da senspiriga laborado rezultatis. Mi ne sukcesis solvi tiujn antaŭe menciitajn ekvaciojn uzante programojn kiuj uzas la metodon de finiaj elementoj (ĉefe Comsol). Tial mi ŝanĝis strategion kaj provis uzi alian metodon surbaze de finiaj diferencoj (en. finite difference). En tiu metodo oni dividas spacon kaj tempon al malgrandegaj partoj (krei kradreton) kaj kalkulas derivaĵojn de funkcioj en tiuj subspacoj per polado. Tiel ekzemple evoluo de funkcio en tempo t povas kalkuliĝi sciante valoron de tiu funkcio en du antaŭaj paŝoj:


Programon por tiu kalkulo estis skribinta alia esploristo jam en 1994, sed tiu programo estis en FORTRAN. Do mi reskribis tuton de la programo per la programlingvo C kaj iomete ŝanĝis metodojn de la kalkulo. Evidente kiel ĉiam tie estis kelkaj eraroj kaj mi pasigis tri lastajn semajnojn por trovi tiujn erarojn, korekti ilin kaj kontroli la kalkulojn. Finfine hieraŭ mi sukcesis atingi ĝustajn rezultojn por la unua fojo per tiu programo. Nun mi devas plibonigi kaj modifi ĝin por ke ĝi funkciu en kazo de miaj eksperimentoj.

Mi konstatis, ke kiam mi uzas mian porteblan komputilon la programo uzas nur unu komputantan kernon de la procezilo (hejmen mi uzas la kompilanton GNU C por linukso). Tiel ŝajnas, ke por uzi ambaŭ komputantajn kernojn de la procezilo mi devas uzi specialajn rimedojn kiel OpenMP. Pri tio mi laboros plu.

20 oct. 2009

13 oct. 2009

Premioj pro malsimilecoj!

Oni donis la premion Nobel al s-ro Obama ĉar li agas malsimile de s-ro Bush. Same ankaŭ oni laŭdas la mastruman sistemon Vindozo 7 ĉar ĝi ne estas simila al Vindozo Vista!

6 oct. 2009

Pri scienco

Hodiaŭ matene antaŭ veni al la laborejo, mi hazarde ŝaltis la televidon kaj aŭskultis matenajn novaĵojn. Kia hazardo? En la televido kanadanoj gratulis unujn al la aliaj. Kial? Ĉar kanada sciencisto estas gajninta la ĉi-jaran premion de Nobel pri fiziko. Kiam mi venis al la laborejo mi trovis, ke tri usonaj sciencistoj estas gajnintaj tiun premion. Nu! Prfesoro Willard Boyle havas du civitanecojn (la usona kaj kanada) kaj li nun loĝas en Kanado. Sed li estas farinta sian sciencan laboron ĉefe en Usono. Nesurprize kiam mi rigardas retpaĝojn de la novaĵagentejo BBC mi trovas, ke tie ankaŭ oni estas laŭdinta atingojn de la brita Profesoro Charles Kao! Li kiu estas naskita en Ŝanhajo (en Ĉinio) havas du civitanecojn (la angla kaj la usona). Mi ne scias! Eble plejparto de la honoro apartenas al Usono kiu ebligis sciencajn entreprenojn de profesoroj Kao kaj Boyle. Ĉiuokaze la tria gajninto de la premio estas tute usona kaj havas nenian alian civitanecon.

Mi konstatas, ke homoj ofte havas fortan inklinon al nostalgiaj sentoj pri pasinteco. Mi mem kiam estis juna knabo verketis bildstriajn rakontojn (kun ne tre bonaj pentraĵoj). Kiam jaroj poste mi revidis ilin, mi nostalgie bedaŭris kaj estis surprizita pro miaj verketoj. Antaŭ nelonge maljuna esperantisto en nia urbo Toronto forpasis. Lia filo kiu ne scipovas Esperanton informis nin kaj donacis esperantlingvajn librojn (kaj revuojn) de sia patro al nia klubo. Inter ili mi trovis Sciencan Revuon. Ĝi estis revuo eldonita per Internacia Scienca Asocio Esperantista (ISAE). La numeron kiu mi trovis estas de la jaro 1978. Ĝi komenciĝas per salutvortoj de tiam nova prezidanto de ISAE, la japana Sin'itiro Kawamura (fakulo pri agrikultura biokemio). Mian atenton precipe kaptis altan nivelon kaj sentiman uzon de matematiko, grafikaĵoj k.s. en la artikoloj. Ne forgesu, ke la revuo estas de la jaro 1978 kaj tiam ne estis modernaj komputiloj. La artikoloj estas "Perspektive por sistemigo de la magmorokaĵoj - verkita de Josef Kavka de Ĉeĥoslovakio", "Mezurado kaj statistika analizo de marondoj - verkita de Nils Utne de Norvegio" kaj "Skolecito kaj ĝismondino el Bohemio - verkita de Rudolf Rychly kaj Vlastimil Novokilsky de Ĉeĥoslovakio". Ĉar mian atenton precipe kaptis uzo de matematiko en la dua artikolo mi skanis parton de ĝi kaj metas tiun skanaĵon ĉi-tie. Espereble junaj esperantistoj kiuj nun faras sciencajn laborojn kuraĝiĝos verki pli bonajn artikolojn ol tiuj.

P.S: Serĉante por pli da informoj sur la interreto mi trovis tiun ĉi libron pri organika kaj biologia kemio verkita de sinjoro Kawamura.

2 oct. 2009

Kantisto el Ontario

Kelkaj el kanadaj kantistoj/kantistinoj havas tutmondan famon. Ekzemple multaj konas la kebekan kantistinon Celine Dion. Se oni ŝatas la kontrean muzikon (en. country music) pri tiu tipo de la muziko estas fama sinjorino Shania Twain. Kantoj de Lara Fabian kaj Garou multe plaĉas al iuj franclingvanoj.

Lastatempe mi malkovris kantiston kies voĉo kaj temoj de liaj kantoj ege plaĉas al mi. Li estas naskita en la provinco Ontario kaj nomiĝas Justin Hines. Ĉiuj el liaj kantoj estas belaj inter ili sur Jutubo oni povas aŭdi, 'Mi bondeziras por vi' (en. wish you well), 'aprilo sur la tero' (en. April on the ground) kaj 'diru kion vi deziras' (en. say what you will). Ĝuu lian belan voĉon.

29 sept. 2009

Malpeza linukso

Pro iuj kialoj mi kelktempe antaŭ fordonis mian tabuletan komputilon kaj aĉetis alian netabuletan sed porteblan komputilon. Ĉi tiu komputilo estas Toshiba Satellite L300 kun procezilo Intel dukerna T6400 kaj havas 4 gigabajtojn da ĉefmemoro. Je la tempo de aĉeto ĝi havis la mastruman sistemon Vindozo Vista, kaj kiel estas mia kutimo lastatempe, mi instalis ankaŭ linukson sur ĝi. Interese mi lernis, ke taskon de la elekto inter mastrumaj sistemoj oni povas lasi al Vindozo Vista. Tiel oni ne ŝanĝos ĉefan parton de durdisko kiu zorgas pri la praŝarĝo de la sistemo (en. Master Boot Record, MBR - ankoraŭ oni devas instali la linuksan elektantan programon GRUB sed ne sur la ĉefa praŝarĝoparto de durdisko).

Dum iom da tempo mi uzis la oficialan version de Ubuntu, kun ĉiuj ĝiaj programoj sed antaŭnelonge mi decidis uzi iun kapablon de linukso kiu povas esti ege utila. Tiu kapablo estas tio, ke linukson oni povas tute laŭ sia plaĉo agordi. Kaj mi deziris agordi linukson sur mia komputilo. Kvankam hodiaŭ en komputiloj proceziloj estas multe pli potencaj (dukerna Intel T6400 je kadenco 2 GHz) kaj granda kvanto de ĉefmemoro estas en ili (4 gigabajtoj), sed granda parto de tiaj rimedoj estas jam foruzitaj per pufigitaj mastrumaj sistemoj. Mi deziris malpli pezan mastruman sistemon kiu lasu komputilajn rimedojn al kalkulaj programoj. Per linukso jam ekzistas pluraj minimumismaj distribuoj sed mi konstruis mian propran version surbaze de Ubuntu (tiel mi ankoraŭ kapablos uzi ĝian grandan aron da programoj kaj ĝian instaligprogramojn aptitude kaj synaptic). Por fari tion oni devas instali la minimuam necesan parton de linukso Ubuntu (tio eblas nur per Ubuntu Server, Ubuntu Alternativa instaliga KD kaj/aŭ Ubuntu minimumisma). Kiam oni faras tion (ekzemple per alternativa instaliga KD, selektu instaligon de komandlinia sistemo - en. Command Line Installation - CLI), oni atingas nur komandlinian sistemon (oni devas tajpi instrukciojn). Post tio oni devas elekti iksvindozan sistemon kaj aliajn programojn. Oni povas elekti XfceLXDE sed mi trovis eĉ pli malpezan iksvindozon! Ĝi estas openbox. Do mi instalis la minumumon de Ubuntu kaj post tio:

$sudo aptitude install xorg slim openbox obconf obmenu

Tio estas la minimuma bezono por havi malpezan linukson. Ĝi okupos malpli ol gigabajtoj sur la durdisko kaj kiam funkcias bezonas malpli ol 600 megabajtojn da ĉefmemoro. Mi instalis kelkajn aliajn programojn kiuj ĉiuj estas tre malpezaj. Jen listo de ili:

EvilVte - tre malpeza konzolo.
SciTE - senornama tekstoredaktilo.
pcmanfm - malpeza prizorganto de dosieroj.
Kazehakase - retkrozilo surbaze de fajrovulpo sed ege malpli peza ol ĝi.
xcompmgr - programo por vidaj efikoj sur iksvindoz - ege malpli peza ol la konvenciaj metacity compiz.
conky - malpeza programo kiu montras diversajn informojn pri komputilo.
wicd - programo kiu prizorgas pri konekto al retoj (drataj aŭ sendrataj).
ivman
- programo kiu zorgas pri konektiĝo de aparatoj al komputilo.
geany - tre bona programo por skribi aliajn programojn (per programlingvoj Java, C/C++, pyton, k.t.p).

Kun ĉiuj tiuj programoj mi apenaŭ uzis unu gigabajton da spaco sur mia durdisko kaj kiam sistemo funkcias ĝi ne bezonas pli ol kelkcent-megabajtoj da ĉefmemoro. Tial mi trankvile instalis kalkulajn programojn kiel scilab, octave k.s. kaj uzos ilin por pezaj kalkuloj (ankoraŭ 3 gigabajtoj da ĉefmemoro kaj granda kvanto da potenco en procezilo restas por tiaj programoj).

P.S: Por tajpi esperantlingvajn ĉapelitajn literojn mi instalis la programon SCIM kaj ĝi bone funkcias.

25 sept. 2009

Mallongaj mesaĝoj ne ĝenas ortografion

Por pli mallonge tajpi tekston sur poŝtelefonoj homoj inventis mallongigojn kiuj ŝajnas esti adaptitaj kaj akceptitaj per la publiko. Ekzemple K7 en la france anstataŭ kasedo (fr. casette), OMG en la angla anstataŭ Ho mia Dio (en. Oh my God) k.s. Unue povas ŝajni ke tia skribaĵo malbonigas lingvan lertecon de pli junaj uzantoj (ĉar ili ne lernos la kompletan kaj ĝustan ortografion de la vortoj). Nu esploristoj estas trovintaj, ke tio ne okazas kaj mallongaj tekstoj ne ĝenas lernadon de la ortografio.

24 sept. 2009

Utila aŭ neutila?

Kompreneble kiam la kompleta bildo ne estas videbla, oni povas distorde prezenti parton de ĝi kaj poste riproĉi tiun distorditan prezentaĵon (kiu ne kongruas la fakton). Kompreneble tute eblas plendi, ke kial sciencistoj elspezas monon kaj tempon por studi ekzemple kial flamengoj staras sur unu kruro. Tamen tion oni povas fari kaŝante tiun fakton, ke ĉiuj vivestaĵoj havas komunajn trajtojn kaj lerni pri trajtoj de iu specio povas helpi komprenon de similaj trajtoj en aliaj specioj. Kiel ekzemplo oni povas demandi, ke kial oni devas stdui kiel vespertoj en mallumo trovas siajn vojojn. Sed fakte lerni tion, estas granda atingo por kompreni multajn aliajn aferojn (kaj eĉ plibonigi eĥolokalizilajn aparatojn - en. Sonar).

Per stduo de sintenoj de flamengoj oni lernas, kiel ilia cerbo funkcias, kiel ili evoluiĝis kaj kiel ili konsumas aŭ konservas energion. Tio povas helpi elpensadon de novaj kuracometodoj, helpoj por malsanuloj aŭ invento de novaj aparatoj. Do, ja estas utila lerni, ke kial flamengoj staras sur unu kruro!

Mi ofte miras, ke homoj konsiderante sin kleraj kaj edukitaj tiom senĉese atakas al entrepreno de scienco. Mi vetas, ke iuj el tiaj homoj kiuj tiom arde riproĉas prioritatojn de la scienca esploraro rilate priklarigon de kialoj por iu natura fenomeno, pretas donaci samajn monsumojn por ke iuj pastroj trovu mistikajn kialojn por la sama fenomeno en iliaj sanktaj libroj [rigardu grandiozajn konstruaĵojn de la religiaj organizaĵoj]! Mi ankoraŭ ne estas aŭdinta, ke iu mortigis aliajn pro ekzemple kredo al tiu hipotezo, ke materio konsistas el atomoj. Ĉu vi estas aŭdintaj ion similan al tio? Sed ni ĉiutage vidas, ke homoj mortigas aliajn pro kredo al tio, ke ekzemple Alaho estas pli granda ol Dio aŭ Jesuo estas la nura savanto, k.t.p. Sciencaj esploroj konsistigas interligitan kaj koheran aron. Ni estas feliĉaj, ke la riproĉantoj ne determinas prioritatojn de la scienco.

14 sept. 2009

Ekvacioj da partaj derivaĵoj

Mi antaŭe skribis pri ekvacio kiun mi devas solvi por modeli rezultojn de miaj eksperimentoj. Pruviĝis, ke pro geometria kaj tempa karakterziaĵoj de problemoj kiujn mi studas, solvi tiun ekvacion ne estas simpla. Mi devas uzi la metodon finiaj elementoj [en. finite element modeling] por solvi sistemon da ekvacioj enhavantaj partajn derivaĵojn (en. partial differential equations). En la universitato mi uzas la programaron Comsol kiu estas aĉetebla kaj multekosta (uzas programojn Matlab). Hejme mi intencas uzi senpagan programaron sur Linukso. Mi instalis la programaron Scilab sed tiel ŝajnas ke solvi ekvaciojn da partaj derivaĵoj en ĝi ne estas simpla. Nun mi deziras provi aŭ FreeFem++OpenFOAM. Ĉar tempo mankas al mi, mi deziras koncentri miajn strebojn sur nur unu el ili (dum mi daŭrigos miajn provojn per Comsol). Ĉu iu el vi havas ideon por mi (aŭ sugeston)?

11 sept. 2009

Skribomaniero kiu ne helpas!

Lastetmpe mi trovis, ke skribi datojn laŭ usona maniero estas utila! En la persa lingvo oni skribas tekstojn de la dekstra flanko de la paĝo al ĝia maldekstra flanko. Tio kompreneble estas inverse de la skribodirekto por multaj aliaj lingvoj. Kiam oni kombinas en linioj de teksto ambaŭ la persan kaj latinidan lingvon, cerbo senpene sekvas vortojn en du malsamaj direktoj. Nu! Tio estas kapablo kiun kiel kapablo je biciklado oni senkonscie kaj nur pro praktiko akiras. La skribodirekto en la persa respektiĝas ĉie krom tiam kiam oni skribas numerojn kaj matematikaĵojn. Matematikaj formuloj skribiĝas de la maldekstra flanko de la papero al ĝia dekstra flanko (kiel ĉiuj okcidentaj lingvoj). Tiel ekzemple kiam oni skribas 4508 en la persa (۴۵۰۸) ĝi ne estas 8054.

La skribodirekto por numeroj ankaŭ havas escepton; kiam oni skribas datojn. La skribomanieroj de datoj en la persa lingvo estas JJ/MM/TT (JJ jaro, MM Monato kaj TT tago) tiel 08/05/12 estas la 12a tago de la 5a monato de la jaro 2008 sed oni skribas ĝin de la dekstra flanko al la maldekstra (unue pensas pri la tago, post tio pri la monato kaj fine la jaro). Mia cerbo estas alkutimita procezi datojn en tiu ordo (unue la tago poste la monato kaj fine la jaro). Feliĉe kiam mi iris la Francio la supre menciita ordo ne ŝanĝiĝis (en Francio ankaŭ oni uzas la saman ordon TT/MM/JJ sed de la maldekstra flanko al la dekstra). Nu! En Usono la skribordo por datoj estas MM/TT/JJ. Tiel 9/11 estas la 11a tago de la 9a monato (septembro) kaj ne la 9a tago de la 11a monato (la 9a de novembro)! Mi pensas ke por skribi daton tiel oni devas unue pensi pri la monato kaj post tio la tago.

Tiu ordo (unue pensi pri la monato kaj poste pri la tago) ne kongruas kun miaj cerbaj kutimoj. Mi ofte nomas komputilajn dosierojn kiuj enhavas datenojn de miaj eksperimentoj tiel ke la dato de eksperimentoj vidiĝu en ili. Ekzemple por eksperimento plenumita je la 5a de aŭgusto 2009 mi elektas nomon kiel E050809 (la litero E estas por Eksperimento. Kiam mi analizos la datenojn mi kreos novan dosieron kaj nomos ĝin A050809 por la grafikaĵoj G050809 k. t. p). Bedaŭrinde kiam en komputilo la nomoj de tiuj dosieroj ordiĝas eksperimento kiu estas plenumita je komenco de la 9a monato situas antaŭ eksperimento plenumita iam en finaj tagoj de la 8a monato (E030909 antaŭ E250809). Se mi kapablus unue pensi pri monato kaj skribi E090309 por eksperimento plenumita je la 3a de septembro kaj simile E082509 por eksperimento plenumita je la 25a de aŭgusto, tiam miaj dosieroj ĝuste enordiĝus (E082509 antaŭ E090309). Ŝanĝi tiun kutimon mian estas malfacila...

8 sept. 2009

Sciencaj kaj ne sciencaj fikcioj

Inter scienfikciaj filmoj estas kelkaj kiuj trans siaj teknikaj supraĵoj pli profunde ol la aliaj ekzamenas kernajn demandojn pri la homaro kaj la universo. Plejparto de tiaj filmoj strebas pristudi interhomajn rilatojn aŭ filozofiajn aspektojn de la ekzisto. Miaopinie el tiaj sciencfikciaj filmoj oni devas mencii, "Mi Roboto" [en. I Robot, surbaze de libro verkita de Issac Asimov], Solaris [filmo produktita de Andrej Tarkovski surbaze de romano verkita de Stanisław Lem], Gattaca, 2001 Spaca Odiseado [en. 2001: Space Odyssey surbaze de libro verkita de Arthur C. Clarke] kaj la kvina elemento [en. The Fifth Element]. Ĉi-jare oni povas aldoni al la listo ankaŭ la kinfilmon "Kvartalo 9" [en. District 9]. Ĝi estas fenomeno. La filmo kvankam supraĵe ŝajnas sciencfikcia sed malpli insistas esti tia kaj pli strebas studi tensiojn inter homgrupoj, ksenofobion, racismon kaj alfrontiĝon al la aliulojn. Mi estas certa, ke ĝi trovos sian lokon inter klasikaj profundaj filmoj sciencfikciaj.

Ĉar niatempe estas modo bildigi islamon kontraŭ ĉia feliĉeco kiun la okcidento deziras disponigi al la homaro, do en sciecfikciaj rakontoj ankaŭ lastatempe oni povas trovi tian alfrontiĝon. Unuafoje mi trovis, ke en la ne tre fama romano "la vekiĝo de Katal" [fr. l'éveil de Katal verkita de Luc Verdier] religio (kvankam ne islamo) estas unu el la ĉefaj intrigoj de la romano. Post tio, lastatempe mi ĵus finis legadon de la romano profetoj: Diiĝo: libro unu [en. Prophets: Apotheosis: Book One, verkita de S. Andrew Swann]. Ĝi estas interesa sciencfikcia romano en kiu Romkatolika kaj islama kalifujo kiel ĉefaj rivaloj kiuj ambaŭ regnas super granda nombro da planedoj kaj galaksioj alfrontiĝas. Kvankam la rakonto estas intrigoplena sed ĝis la fino mi ne komprenis kial la verkisto elektis islamon kontraŭ la bonuloj de la rakonto. Krom balbuti iomete da arabaj vortoj aliel ili agas same kiel ĉiu laika rivalo. En tiu rakonto la fakto, ke anoj de unu el la interrivalaj grupoj estas islamanoj per si mem aldonas nenian novan dimension al la intrigoj.

Ni, esperantistoj ankaŭ sekvas la modon kaj deziras prilabori okazaĵojn kiuj okazas ĉirkaŭ ni kaj ĉefe ricevas influon el alfrontiĝo de la islama mondo kun la okcidento. Romano de István Nemere, serpentoj en la puto estas unu el tiaj entreprenoj. Mi nur legis partojn de la romano en la revuo La Ondo de Esperanto. Mi ne scias, ke s-ro Nemere kiom konas islamon kaj islamanojn, sed kiel persono kiu naskiĝis, kreskis kaj pasigis pli ol 25 jaroj de sia vivo inter islamanoj (kaj moderaj kaj fundamentistaj) al mi tiel ŝajnis, ke la agoj de islamanoj en la romano pli ŝajnas kiel tiuj en holivudaj filmoj kaj malpli kongrua kun la realo. Oni povas argumenti, ke mi estis naskita en ŝijaisma lando do eble sunaistoj kongruas kun tiuj islamanoj kiuj s-ro Nemere en sia romano prezentas. Mi ne estas certa pri tio, sed opinias, ke estas grava rekoni la veron eĉ pri malamikoj kaj ne fali en kaptilo de redukti aferojn al simplaj kliŝoj.

6 sept. 2009

Rakonto sur sabloj

Arto temas pri impresi kaj emocii. Jen mirinda (kaj emocieganta) artverko en ukraina versio de serio ikso-lando (ĉi tie ukrainio) havas telentulojn. Mirinda!

La pentristino estas Kseniya Simonova. Alia laboro de ŝi estas ĉi-tie.

3 sept. 2009

Esti allogata al dogmoj

Ju pli granda malscio, des pli granda dogmemo.
En: The greater the ignorance the greater the dogmatism.

La kanada kuracisto, Sir William Osler (1849 - 1919).

2 sept. 2009

Ultraportebla komputilo de Sharp

Kiam mi studis en la mezlernejo kaj pliposte en universitato, ni studentoj konis la japanan firmaon Sharp pro ĝiaj elektronikaj kalkuliloj. Tie estis ĉefe du gravaj firmaoj kies produktaĵojn ni povis aĉeti; CASIO kaj SHARP (mi ne vidis elektronikajn kalkulilojn de la firmao Texas Instruments ĝis kiam mi venis ekster Irano). Ili ambaŭ havis diversajn modelojn de kalkuliloj ekde tre simplaj porkomercistaj ĝis sciencaj kaj inĝenieraj kalkuliloj. Eĉ kiam aperis programeblaj kalkuliloj (unue kun 32 kilobajtoj da kapacito), la du firmaoj ambaŭ prezentis siajn produktaĵojn ĉi-rilate.

Post alveno de poŝformataj komputiloj (ekzemple ipaq de la firmao HP kaj ankaŭ PalmPC) la firmao Sharp trovis aliajn konkurantojn. Mi pensas, ke lasta sukcesa provo de la firmao estis poŝformata komputilo, kalkulilo Zaurus. Interese kelkaj el tiuj poŝkomputiloj eĉ kapablis funkcii per mastruma sistemo Linukso. Kiel mi skribis antaŭe (tie, tie, tie kaj ĉi-tie) nuntempe estas granda konkurenco en la merkato de ultraporteblaj komputiloj (Asus Eee, HP Mini, MSI Wind k.s.).

Longtempe ne estis nova produkto de la firmao Sharp por tiu merkato. Nun la firmao revenas al ĝi per Sharp PC-Z1. Ĝi unue nur vendiĝos en Japanio. La malgrandegan komputilon funkciigas procezilo i.mx515 kun la komputanta kerno ARM-Cortex A8 fabrikata per la firmao Freescale (heredanto de la firmao Motorala). La procezilo havas kadencon je 800 MHz kaj la komputileto 512 MB da memorkapacito (oni povas konservi 4GB da datenoj sur ĝia memordepenejo flash). La produkaĵo funkcias sub la mastruma sistemo Ubuntu (tipo de Linukso) kaj havas sendratan konekteblecon 802.11b/g WiFi. Ĝia 5-cola ekrano estas tuŝosentiva kaj ĝia distingiveco estas 1024x600. Konante la procezilon i.mx515 oni povas atendi, ke la komputileto estu kapabla por montri altdistingivajn filmojn en formato 720p (sed ne tiujn kun la formato 1080p). Pro ĝia procezilo la komputileto kapablos funkcii 10 horojn nur per siaj piloj. En Japanio ĝi kostos ĉirkaŭ 44800¥ (japanaj enoj proksimume 450 USD) sed oni ankoraŭ ne parolas pri ĝia vendado ekster Japanio.

31 août 2009

Timoj de iu politika reĝimo

Post protestoj en Irano kontraŭ fraŭdoj de la prezidenta baloto, tribunaloj organiziĝis kaj en ili tiuj kiuj estis arestitaj dum tiuj protestoj persekutiĝas. Karaj legantoj de mia blogo eble pere de siaj nacilingvaj amaskomunikiloj jam iom scias pri la aferoj (precipe ĉar iu franca sinjorino kaj iranaj fukciuloj de la brita ambasadejo en Tehrano ankaŭ estas inter la arestitoj). Sed kio estas akuzoj kontraŭ tiuj arestitoj? Skribi leteron al sia familio kaj rakonti pri la protestoj. Renkonti, stdui kaj publikigi ideojn de fliozofoj kiel Jurgen Habermas kaj Max Weber (precipe instruoj de la unua pri neperforta malobeado de civitanoj - en. Civil disobedience) [ankaŭ ĉi-tie]!

Kaj por pli bone montri, ke pro kio vere timas la islama respubliko jen la lastatempaj eldiroj de la suprema religiestro Ĥamenei en la angla:

The Leader said most human fields are based on philosophies that believe in materialism and they lack of belief to Islamic and divine teachings, warning that teaching them would lead to promotion of unbelief to the divine teachings and promotion of skepticism to the religious principles.

Ĝia traduko:

La suprema gvidanto diris ke la plejparto de la prihomaj sciencoj estas bazitaj sur materialismaj filozofioj kaj al ili mankas kredo je diaj kaj islamaj instruoj. Li avertis, ke instrui ilin povas rezultigi nekredon pri la diaj instruoj kaj disvastigi skeptikemon pri la religiaj principoj.

30 août 2009

Konservindan naivecon!

Vi studas, vi lernas sed vi konservas la originalan naivecon. Ĝi devas esti en vi, same kiel deziro por drinki estas en la drinkemulo aŭ tiu por ami estas en la amanto.

La franca artisto Henri Matisse (1869 - 1954).

26 août 2009

El Avesto (26)

Nun estas tempo por traduko de la dua verso el la tria kanto (la ĉapitro 30) de la unua parto de la Gathao (Ahnavajiti). Unue ĝia transskribo:

sraota geuŝaiŝ vahiŝta avaenata suĉa manangha avarena visicahja narem narem hvah’jai tanuje para maze janĝo ahmai ne sazdjai daodanto paiti.

Ĝia traduko estas:

Aŭskultu la plej bonajn vortojn per viaj oreloj kaj primeditu ilin per klera penso. Tiam ĉiu el vi persone elektu unu el la du [vojojn]. Antaŭ alveno de la granda evento, elperceptu tiujn ĉi instruojn.

Tiu verso bone montras iun el la kernaj instruoj de Mazdaismo; ekzameni aferojn (precipe pri kredoj) kaj libere elekti la plej bonan el ili. En zoroastrismo racio kaj logiko estas konsiderataj kiel juĝohelpantaj elementoj kaj oni ne postulas obeadon senracian. Ankaŭ el tiu ĉi verso estas evidenta, ke elekto estas persona afero kaj do persono devas akcepti konsekvencojn de siaj elektoj.

Arkivo de tradukoj de Avesto.

24 août 2009

Muziko antaŭ matematiko

Lastatempe la libro "en la lando de inventitaj lingvoj" (en. In the land of invented languages) verkita de s-ino Arika Orkent furoras inter esperantistoj. Multaj recenzoj fare de esperantistoj estas skribita pri tiu ĉi libro. Nia angulo proksime al la norda pinto de la planedo (Ha! en Toronto) ne estis ekskludita de la fenomeno kaj nia bibliotekisto kiu ankaŭ estas tradukisto kaj amanto de lingvoj estas aĉetinta la libron. Li afable pruntedonas la libron al anoj de nia klubo. Mi ankaŭ ricevis ĝin mallonge antaŭ sed ankoraŭ ne estas finleginta ĝin. Mi eĉ ne estas jam atinginta tiun parton de libro kiu temas pri Esperanto. Tamen eĉ en tiuj unuaj partoj de la libro aserton kaptis mian atenton. Tio ke, oni estas elpensinta simbolojn por notado de muziko pli antaŭe ol tiuj simboloj kiujn oni uzas por skribi la matematikon [1], [2]. Ja ĝis kelkaj jarcentoj antaŭ por skribi "a2 + b2 = c2" oni devis skribi frazon da vortoj en sia nacia lingvo. Kial muzika notado estas elpensita tiom antaŭ ol la matematika simbolaro? Ĉu tio estas pro iliaj tre malsamaj naturoj aŭ pro tio, ke eble matematiko estas atinginta pli malfrue sojlon kiu necesigis elpensadon de simboloj kaj mallongigoj?

19 août 2009

Interesa scienca studo

Ho! Tio estas ege interesa! Mi pensas, ke nur en Kanado eblas elekti tiom bizaran titolon por iu tute serioza esploro scienca! Sciencistoj el la universitatoj Otavo kaj Carleton (kiu ankaŭ situas en Otavo) estas esplorintaj hipotezan atakon de zombioj! Ja! Vi legis ĝuste! Ili estas uzintaj matematikan modelon por vidi tion kio okazus se zombioj vere ekzistus.

Ĉi tie la novaĵretejo BBC informas pri la studo. La origanalan artikolon mi trovis ĉi-tie [mi ne estas certa, ke ĉu vi kapablos legi ĝin ĉar mi malfermis la dosieron en la universitato kaj sur la interna informadika reto de la universitato ni kapablas malfermi artikolojn kiujn ordinaraj uzantoj de la interreto ne kapablas malfermi senpage].

Se vi ne kapablas vidi la originalan artikolon, kredu min ĝi uzas ellaboritajn matematikajn modelojn por studi la hipotezon. Kiel ĝi utilas? Nu! Eble malmultaj (preskaŭ neniu) malsanoj kaŭzitaj de mikroboj kaj virusoj disvastiĝos kiel zombioj, tamen modelo ankoraŭ estas uzebla por malsanoj kaŭzitaj de iuj fungoj. Ankaŭ tiu studo helpas plibonigi matematikajn modelojn kiuj jam ekzistas kaj uziĝas por pritaksi latentan kapablon por disvastiĝo de veraj malsanoj kiel ekzemple la gripo H1N1.

18 août 2009

Ek! kaj Vindozo Vista

Unu prikomputila demando; Mi instalis jam bone konatan programon Ek! sur mastruma sistemo Vindozo Vista (64-bitokoda). Al mi tiel ŝajnis, ke ĝi ne funkcias kun programoj kiuj estas 64-bitokodaj (Notepad, Works, k.s.) sed funkcias kun programoj kiuj estas 32-bitokodaj (mi instalis malnovan MS-Office XP kiun mi depost longa tempo jam havas).

Bedaŭrinde tiel ŝajnas, ke oni plu ne zorgas pri la programo Ek! Ĉu la programo Tajpi solvos tiun problemon?

17 août 2009

Esti justa eĉ pri fiuloj!

Mi opinias, ke por stari kontraŭ diablo oni devas zorgi mem ne agi kiel tiu diablo. Kiel mi skribis antaŭe en la diktaturaj reĝimoj amasinformiloj serioze suferas pro manko de kredebleco. Tio estas ĉar por ili politikaj celoj [de la reĝimo] staras antaŭ la objektiveco kaj vero. Tial ili tordas informojn por atingi siajn celojn. Liberpensuloj kiuj deziras kontraŭstari fiecon de tiuj sistemoj devas zorgi por esti (kaj resti) malsame de ili.

Tion mi skribis ĉar mi vidis ke nia amiko Reza estas skribinta pri organizita geedziĝo de granda nombro da paroj farita de Hamas. En sia blogero li prezentas foton kaj mencias, ke la edzinoj estis neplenkreskulaj junulinoj. Mi suspektas, ke fonto de tiu informo por mi kaj Reza estas unu sama fonto. Kompreneble estas sendubebla, ke en islamaj landoj edziniĝo de malplenkreskulinoj al viroj multe pli aĝaj ol ili okazas. Oni ofte povas trovi novaĵojn pri tiaj edziniĝoj. Ankaŭ Hamas ne estas respektinda grupo en la islama mondo (kiu grupo tie estas respektinda?). Malgraŭ tio ĉio, la informo estas malĝusta [1], [2], [3]. La bildo montras junajn (neplenkreskitajn) familianojn de la edzinoj aŭ la edzoj kiuj akompanas la estontajn edzojn. Oni povas trovi, ke almenaŭ en tiu festo la plej juna edzino estis 16-jara (kaj multaj el ili estis pli ol 18-jaraj). Mi estas certa, ke kara Reza ne havis alireblecon al pli fidindaj fontoj pri la novaĵo. Ĉiuokaze Hamas en si mem faras multajn aliajn krimojn kaj fiagojn. Oni ne bezonas atribui al ĝi neĝustajn informojn por pruvi ĝian fiecon.

14 août 2009

Malsamecoj inter kulturoj

Jen intersa studo! Mi antaŭe skribis pri mia iama intereso rilate al interkulturaj studoj. Nun sciencistoj el la universitato Glasgow estas trovintaj, ke anoj de malsamaj kulturoj malsame perceptas emociajn trajtojn sur homa vizaĝo. Tie ankaŭ estas interesa komparo inter komputilaj signoj kiujn anoj de du malsamaj kulturoj uzas por montri emociojn. Sube mi reskribas tiun tabulon:





emociookcidentaorienta
Ĝojo:-)(^_^)
Malĝojo:-((;_;) aŭ (T_T)
Surprizo:-o (o.o)

13 août 2009

Fido de la publika opinio

Iom pli antaŭe mi skribis pri fifaroj okazintaj en la malliberejo Abu-Garib en Irako kiu estis prizorgita de la usona armeo. Malfeliĉe mi devas mildigi miajn riproĉojn tiurilate ĉar tiuj fiagoj almenaŭ okazis per usonaj armeanoj kontraŭ civitanoj de alia lando (irakanoj). Aliflanke ili estis okazintaj dum armita konflikta. Alfronte al tiuj plendoj oni povas prave notigi, ke nun en la islama respubliko en Irano, iuj irananoj faras multe pli hororajn krimojn kontraŭ aliaj irananoj. Tie iuj trudas nepravigeblajn suferojn al siaj propraj samlandanoj. Oni trovas, ke dum tumultoj post la lastatempa prezidenta baloto pli ol unu kaj du homoj perdis siajn vivojn. Tre seriozaj indikoj aperas, ke oni estas uzinta torturojn kaj eĉ estas farinta sekspertojn kontraŭ malliberitaj protestintoj. Problemo estas manko de sendependaj informofontoj. Eĉ kiam la kunordiganto de la irana parlamento dementas tiajn akuzojn multaj ankoraŭ ne kapablas kredi tion ĉar la irana parlamento ne estas konsistinta el anoj de diversaj kaj konkurantaj partioj kaj tial ne kapablas garantii sendependecon forde la politika reĝimo de la lando. Ankaŭ jursistemo de la islama respubliko ne estas sendependa de la tuta politika potenco en Irano kaj irananoj neniam estas observintaj ĝian movon kontraŭ respondeculoj de la politika reĝimo. Tial oni ne kredas deklarojn kaj atestojn kontraŭ tiuj akuzoj.

Mi estas antaŭe skribinta pri malfeliĉa okazaĵo kiu rezultigis morton de la pola almigrinto Robert Dziekanski. Tiutempe sur la interreto disvastiĝis filmo en kiu oni povis vidi la okazaĵon. Unue la federa polico de Kanado, RCMP faris internan enketon kaj konkludis, ke neniu estas farinta eraron. Tamen tiu konkludo ne kontentigis la publikan opinion. Tial alia sendependa enketo plenumiĝis. La nova enketo aludas al pluraj misfaroj de la policanoj. Nun la enketa grupo estas konkludinta, ke RCMP ne devas enketi pri akcidentoj kiuj okazas pro agoj de ĝiaj funkciantoj. Tion devas fari alia oficejo kiu ne havas konflikton de la interesoj kun RCMP. Ja oni povas diri, ke por s-ro Dziekanski tio estas malfrua. Ja oni povas diri, ke la sistemo en Kanado de tempo al tempo kaŭzas problemojn. Tamen certe pro libereco (kaj sendependeco) de la amaskomunikiloj kaj ekzisto de konkurantaj partioj entuta movo de la sistemo estas direkte al ĝia pliboniĝo. Fenomeno kiu certe ne ekzistas en la islama respubliko en Irano.

Preternoto: Antaŭe mi skribis pri ombro de Dio sur la tero Ajatolaho Ĥamenei. Nun alia ajatolaho estas espriminta, ke ĉar prezidentecon de Ahmadineĵad estas aprobinta Ĥamenei, do obei Ahmadineĵad estas kiel obei Dion! Tiel la nombro de reprezentantoj de Dio en la islama respubliko pliiĝis (antaŭe unu nun du)! Mi ne povas imagi, ke kiom pliaj reprezentantoj Dio bezonas tie.

9 août 2009

Mia vojaĝo al Vaŝingtono

Se me estus veninta al Vaŝingtono rekte el Tehrano tiam kiam por la unua fojo mi estis ekstervenonta el Irano, nepre la urbo ege impresus min. Nun post miaj aliaj vojaĝoj kaj loĝado en urboj kiel Parizo, Stokholmo, Montrealo kaj Toronto, Vaŝingtono al mi ŝajnis kiel aliaj urboj en nordameriko. Malgraŭ tio, ne eblas dementi, ke ĝi havas siajn proprajn belecon kaj ĉarmon. La urbo kaj regionoj ĉirkaŭ ĝi estas verdaj kun multaj vegetaĵoj.

La unua afero kiu kaptis mian atenton estas la efika kaj bone konstruita publika transport sistemo en Vaŝingtono. Ĝi nepre estas multe pli bona ol la publika transport sistemo en Toronto. En Vaŝingtono per trajnoj eblas atingi grandan parton de la urbo kaj ĝiaj ĉirkaŭaĵoj. Aliflanke tie la metroo funkcias konsidereble malfrue dum la noktoj kaj komencas sian funkcion ege frue matene (kontraŭe al Toronto en kiu oni ne kapablas semajnfine uzi metroon antaŭ la 9a horo matene).

La urbo Vaŝingtono havas sian propran regantan organizaĵon kaj situas inter du ŝtatoj Virginio kaj Marilando (bofamilio de mia amiko loĝis en Virginio kaj festo de lia edziĝo okazis en Marilando)!

Mi havis nur dimanĉon por iomete turismi en la urbo. Mia esperantista amiko/ĉiĉerono rendevuis kun mi matene ie en la urbocentro. Multaj el oficejoj de la usona federa registaro situas en Vaŝingtono. Inter ili la plej famaj eble estas Blanka Domo kaj oficejoj de la usona kongreso. Krom ili ekzistas aliaj malpli konataj oficejoj de la federa registaro. Kelkaj el ili situas en konstruaĵoj de bela arkitekturo, kun ŝtonaj muroj kaj stilo kiu similas al tiu de publikaj konstruaĵoj en eŭropaj landoj. Tiu konstruaĵo kiun ni planis viziti unue estis fermita ĝis tagmezo. Tial ni decidis unue viziti Nacian Korson (en. National Mall). Ĉi-tiu loko estas kie multaj monumentoj kaj muzeoj de Vaŝingtono situas. Ankaŭ ĉi-tie Martin Luter King, Jr. prezentis sian historian prelegon “mi havas revon” (en. I have a dream…). En tiu sama loko milionoj da usonanoj kaj neusonanoj spektis inaŭguran ceremonion por prezidentiĝo de s-ro Obama. Por mi estas stranga, ke kiam mi staris antaŭ la monumento de Vaŝingtono (pinta kolono meze de la korso) ĝi al mi ŝajnis malpli grandioza ol tiun kiun mi atendis vidinte ĝin antaŭe nur en filmoj kaj poŝtkartaj fotoj (simila evento okazis kiam mi staris sub la turo Eifel en Parizo).

En Nacia Korso ankaŭ estas monumentoj por memori militojn kiujn Usono estas farinta i.a. la dua mondmilito, militoj de Vjetnamio kaj Koreio. Fine de la korso estas monumento memoriga de Abraham Lincoln. Estas interesa viziti tiun monumenton kaj lerni, ke ĝi celas esti kiel simbolo de unueco de ĉiuj usonanoj kaj iliaj klopodoj por justeco kaj libereco.

Ĉirkaŭ la korso estas multaj muzeoj sed ĉar tempo mankis al ni, ni decidis viziti nur unu el ilin. Tial ni iris kaj vizitis la muzeon de aerospaca teknologio. En ĝi estas multaj tre interesaj aferoj. El modeloj de diversaj aviadiloj ĝis tiuj de raketoj kaj spacŝipoj. Por mi estis interesa lerni, ke kiam oni sendis homojn al luno, potencoj de komputiloj estis ege malpli ol potencoj de nuntempaj poŝtelefonoj. Ankaŭ eblis viziti rekonstruitan modelon de interno de Skylab. Se usonanoj deziris imponi vizitantojn de tiu muzeo, ili almenaŭ pri mi sukcesis fari tion. Ne eblas mallaŭdi kuraĝon kaj sindediĉecon de tiuj kiuj riskis siajn vivojn aŭ dediĉis ilin por progreso de scienco kaj teknologio.

Post tiu muzeo ni iris kaj vizitis la kastelon Smithsonian. En ĝi eblas vidi ekzemplon de tiuj objektoj kiuj oni povas vidi en aro da muzeoj ĉirkaŭ Nacia Korso (la aro da tiuj muzeoj kune nomiĝas Smithsonian). Tie estis multaj interesaj aferoj i.a. ankaŭ markitaj biletoj kiujn antaŭe oni aĉetis kaj kiel poŝtmarko uzis por pagi imposton.


Post Nacia Korso ni iris al la malnova poŝta oficejo. La konstruaĵo havas altan turon el kiu oni povas vidi grandan parton de la urbo (en ĉiuj kvar direktoj). En ĝia unua etaĝo ankaŭ situas manĝaĵvendejoj kaj dum vizitantoj povas manĝi ion, iuj ankaŭ prezentas muzikaĵojn. Post vidi la urbon el super la turo ni iris al Georgetown. Ĝi estas historia kvartalo de Vaŝingtono. Mia gvidanto klarigas ke la nomo George ne venas de la nomo de la usona prezidento George Washington sed de tiu de brita reĝo. Tiel la kvartalo devas esti originita en la epoko antaŭ la revolucio kiu rezultigis sendependiĝon de Usono. Nuntempe en Georgetown oni trovas luksajn vendejojn kaj multekostajn restoraciojn. Por mi estas interesa, ke almenaŭ en Vaŝingtono laŭ nordamerikanoj lukseco estas kunligita kun eŭropaj stilo de arkitekturo kaj ornamaĵoj. Sube de la kvartalo rivero Potomac [pr. Potomak] fluas kaj en la kvartalo Georgetown oni trovas kanalon “C&O Canal” kiu estas paralela kun Potamak. Ĉe la bordo de Potomac mi vidis la konstruaĵon WaterGate kiu iĝis fifama rilate al eventoj en epoko de la prezidento Nixon.

Finfine nia turismado finiĝis trinkante bieron kaj manĝante picon en Georgetown.

6 août 2009

Bazo de niaj amikecoj

Komunaj malŝatoj estas preskaŭ ĉiam bazo de interamikecoj.

En la angla: Shared hatreds are almost always the basis of friendships.

La franca politika filozofo, Alexis de Tocqueville (1805 - 1859).


5 août 2009

Tiuj nekredantaj usonanoj!

Por paŝtistoj kiuj longtempe antaŭ en Irano zorgis pri ŝafoj kaj aliaj brutoj, dresitaj hundoj estis grandaj helpoj. Eble pro tio, en la antikva religio de Irano, zoroastrismo, hundo estas tiom laŭdata [1], [2], [3]. Tiu intereso pri hundo en la antaŭislama Irano estis tiom alta, ke eĉ kelkaj mitaj trajtoj atribuiĝis al hundo. Kontraŭe al zoroastrismo, en islamo hundo estas konsiderata kiel naĝes (rite malpura kaj netuŝebla). Tio povas esti pro tiu fakto, ke en la devenloko de islamo, la araba duoninsulo, por bredi kamelojn oni ne uzis hundojn kaj hejmen oni ne havis ilin.

Pro tia religia kredo, la blinda islamanino, Mona Ramouni kiu loĝas en Usono estas rifuzinta uzi servojn de hundoj kiuj kutime uziĝas por gvidi nevidokapablajn personojn. Feliĉe por ŝi, en la Okcidento oni estas ebliginta, ke ŝi uzu ĉevaleton (en. pony) kiel gvidanta animalo. Oni devas senti sin feliĉa, ke s-ino Ramouni ne estas elektinta ekzemple kamelon kiel sia helpanta animalo! Kaj oni devas danki tiujn nekredantajn usonanojn kiuj toleras malfacilaĵojn kaŭzitajn pro ŝia decido!

Samtempe ne estas tro esperi, ke islamanoj ankaŭ iomete montru komprenon rilate al la alia flanko. Ĉu signoj pri tiu tolero aperas? Lastatempe jam de longa tempo kantita himno de la germana piedpilka teamo FC Schalke 04 estas ĉagreninta islamanojn. En parto de tiu himno oni kantas "Mahometo estis profeto kiu komprenis nenion pri piedpilko sed el ĉiuj amindaj koloroj li elektis la bluan kaj blankan [kiuj estas koloroj de tiu piedpilka teamo]". Feliĉe antaŭ kondamni kantantoj de tiu himno al morto, respondeculoj de la germanaj islamaj grupoj estas jam deklaritaj, ke ili ne konsideras la himnon kiel insulto al la islama profeto, ĉar li vivis en epoko en kiu la piedpilko ankoraŭ ne estis inventita! Fu! Almenaŭ ĉi-foje neniu mortis!

4 août 2009

Mia mallonga psika turmento

Mi neniam pensis, ke iam kiam mi denove metos paŝon sur teritorio de Kanado, mi prenos grandan pecon da aero en mian pulmon kaj dankos Dion por esti hejmen! Sed hieraŭ matene en la flughaveno Pearson (en Toronto) mi faris tion! Jen mi revenas el mia vojaĝo al Usono. Granda parto de tiu vojaĝo ĉefe pro prisekurecaj aranĝoj en Usono estis ege malplaĉa. Tio estis kosto kiun mi devis pagi ĉar mi estas mezaĝa viro kun pasporto el mezorienta lando (fakte vojaĝo kiu povus mone kosti maksimume 1000 USD, por mi kostis pli ol 2500 USD kaj tio estas krom psikaj streĉiĝoj kaj indignon).

Plaĉa parto de la vojaĝo kompreneble estis festo por edziĝo de mia amiko. Mi renkontis kelkajn el niajn komunajn amikojn. Ni babilis, dancis kaj ĝuis la feston. Ankaŭ dimanĉe mia usona novtrovita amiko David Dougherty afable helpis min viziti kelkajn el multajn vidindaĵojn de la urbo. Pri ambaŭ partoj de la vojaĝo (plaĉa kaj malplaĉa) mi skribos pliposte.

30 juill. 2009

Nova tv-serio

Regulaj legantoj de mia blogo jam konsentas, ke mi ĝenerale bonvenigas amrilatajn temojn en filmoj. Ankaŭ min ne ĝenas filmoj kiuj enhavas intrigojn surbaze de kompleksaj seksaj rilatoj kaj tensioj, precipe kiam ili rezultigas spektiĝon de nudaj korpoj kaj de l’amoro. Malgraŭ tio ĉio, min ĝenas nehonesteco kaj troigo okaze de uzado de tiaj temoj kaj intrigoj.

Tiel ekzemple erotaj filmoj ne ĝenas min, ĉar unue ili ne havas intelektan pretendon kaj ankaŭ tro granda dozo da nudeco en ili estas atendata de la spektanto ĉar tiu persono jam de la komenco scias, ke la celo de la filmo estas proveko de liaj/ŝiaj seksaj deziroj.

Simile spektiĝo scenoj pri intimaj rilatoj inter homoj en filmoj kiuj havas pli gravajn pretendojn pri siaj intelektaj enhavoj ne ĝenas min kondiĉe ke ekzisto de tiaj scenoj estu necesa kaj komprenebla por la spektanto. Mi svage memoras, ke ie mi legis intervjuon kun granda reĝisoro (eble Trakovski, eble iu alia) kiu en unu el siaj filmoj skeptigis scenon de seksumado inter du geamantoj. Li tiel priklarigis ekziston de tiu sceno en sia filmo; necesis montri interkonsenton kaj profundan ekkuniĝon sentimentan de la paro sen uzi esprimon, sen fari ĝin longa aŭ nekredebla. Tial li devis montri, ke tiuj geamantoj amoras. Miaopinie tio estas malsama de multaj aliaj filmoj (precipe la plejparto de francaj tv-serioj) en kiuj geaktoroj pro ĉiu stulta kialo tuj nudiĝas kaj komencas seksumadon kvazaŭ ili faras sporton.

Multaj el miaj karaj legantoj eble jam konas la tv-serion “anatomioleciono de Grey” (en. Grey’s anatomy). En tiu serio ne nur seksaj tensioj kaj amaj rilatoj inter ĝiaj protagonsitoj troigiĝas sed ankaŭ eĉ oni ne provas fari ilin iomete pli kredeblaj. Almenaŭ mi ne povas kredi, ke en iu malsanulejo kelkaj gekuracistoj kaj flegistinoj tiom ŝanĝi siajn ampartnerojn kaj ĉiuj kuŝi unu kun la aliaj (aŭ almenaŭ kelkaj el la aliaj). Miaopinie en tiu serio oni ĉefe tiel ŝajnigas, ke malsanulejoj estas diboĉaĉejoj. Ke tie geprisanzorgantoj nur pensadas pri seksumado unu kun la aliaj. Bedaŭrinde tiel ŝajnas, ke tiu recepto estas plaĉinta al la produktantoj de Holivudo. Nun post geprisanzorgantoj, oni faras la samon pri astronaŭtoj. La nova tv-serio nomiĝas “Defii graviton” (en. Defying Gravity). En ĝi ok astronaŭtoj (4 viroj kaj 4 virinoj!) iras al longa ekspedicio en spaco. Per reklamo de la serio eblas kompreni, ke ĝi temas pri kompleksaj amaj rilatoj pro kiuj unu seksumas kun kelkaj aliaj. Mi ankoraŭ ne estas certa, ke Holivudo en kiom da aliaj metioj kaj laborsferoj kapablas trovi eblecon de tiaj historiaĉoj!

Noto: Espereble mi reskribos ĉi-tie post mia reveno el Usono.

27 juill. 2009

Mekanismo de sociaj fenomenoj

Unu el la plej kompleksaj aferoj estas dinamiko de sociaj movadoj kaj tendencoj. Tio estas ĉar oni ankoraŭ ne bone scias, ke kiel emocioj, impresoj kaj logika pensado interagas por formigi kolektivajn kaj individuajn inklinojn kaj reagojn. Mi antaŭe skribis pri Susan Boyle kaj ŝia kantado. Kiam mi skribis pri ŝi tiam ankoraŭ estis komenco de ŝia aventuro. Kvankam ŝi finfine ne gajnis la britan talentokonkurson, tamen ŝia aventuro rivelis unu-du aferojn pri naturo de homoj. Mi ankoraŭ de tempo al tempo iras kaj rigardas ŝian kantadon sur Jutubo (en. Youtube).

Pasintsemajnfine hazarde mi aŭdis pri nova fenomeno sur Jutubo. Tio temas pri enira danco de akompanantoj por geedziĝonta paro. Antaŭ alveno al novaĵagentejo kiel MSNBCABC, la video mem sur Jutubo estis almenaŭ miliono da fojoj spektita. Aŭdi pri ĝi el la televido kompreneble allogas pli grandan nombron da spektantoj (anglalingve oni nomas tion Positive feed-back). Sed tiu unua milionoj da spektintoj estis grava por eniro de evento al televidaj novaĵoj.

Mi ankoraŭ ne bone komprenas mekansimon de tiuj fenomenoj. Tamen eblas demandi, ke kiel eblas asocii aŭ alligi esperanton al similaj sociaj fenomenoj. Mi ne scias la respondon sed eble ŝtatnivela skandalo funkcius...

La brita Telegraph skribas pri la afero.

P.S: Iuj komentintoj pri la geedziĝa danco opiniis, ke tio fakte estas insulto al religia ceremonio, kiu devas esti konsiderita pli sobre kaj serioze. Laŭ ili Ne taŭgas danci en preĝejo k.t.p.

26 juill. 2009

Rifuzo de esti fotita!

Tio estas mirinda! Mi jam sciis, ke iuj kristanoj pro siaj religiaj kredoj ne permesas transfuzon. Mi memoras malnovan filmon (nigra-blankan) en kiu knabineto malsaniĝis kaj iris al malsanulejo (aŭ eble dum akcidento severe vundiĝis). Kiam kuracistoj konsilis, ke oni devas transfuzi por savi ŝin, ŝia patro kiu apartenis al tiu branĉo de kristanismo rifuzis la transfuzon. Sekve la knabineto forpasis. Tamen la kuracisto estis tiom furioza kontraŭ la patro ke li procesis kontraŭ li. Dum la proceso antaŭeniris, dubo pli kaj pli venkis menson kaj penson de tiu patro. Li demandis sin, ke ĉu li fakte rajtis decidi pri vivo kaj morto de sia filino. Hodiaŭ mi kontrolis sur Vikipedio kaj trovis ke fakte la atestantoj de Jehovo rifuzas transfuzon pro siaj religiaj kredoj.

Historion de tiu filmo mi rememoris ĉar kelkaj atgoj antaŭ mi lernis, ke en Kanado ekzistas iuj kristanoj kiuj ne permesas esti fotitaj ekzemple por konduktopermesiloj. Tiuj grupoj da kristanoj kiuj nomiĝas huteritanoj (kredas al huteritismo) ĉefe loĝas en la provincoj Alberto kaj Manitobo. Antaŭnelonge la suprema kurtumo de Kanado juĝis, ke ili ankaŭ devas esti fotitaj por identigaj dokumentoj kaj konduktopermesiloj.

Por mi estis mirinda, ke povas ekzisti tiom ekstrema interpreto el kristanismaj instruoj. Sed mi pensas, ke tiu lasta sinteno ne estas rekte dependa de la religio sed pli malrekte influita per deziro de modesteco (kaj neuzado de teknologio ĉe huteritanoj).

24 juill. 2009

Antaŭplano de mia unua vojaĝo al Usono

Mi ne scias kiom da esperantistoj loĝas en regiono de Vaŝingtono (la usona politika centro en la distrikto Kolumbio) sed je la semajnfino de la 1-a kaj 2-a de aŭgusto mi iros tien por partopreni en festo por edziĝo de mia amiko. Tio estos tre mallonga vojaĝo kaj povas esti, ke mi tie renkontu neniun esperantiston. Jen provizora plano de mia vojaĝo: vendrede la 31an de julio mi flugos el Toronto al Novjorko (la flughaveno LaGuardia) kaj de tie al Vaŝingtono (la nacia flughaveno Reagan). Sabate (la 1-a de aŭgusto) matene mi eble iros iomete viziti la urbon kaj vespere estos la edziĝa festo. Dimanĉe la 2-a de aŭgusto ankaŭ mi deziras viziti la urbon kaj lunde (la 3-a de aŭgusto kiam estas ferio en Ontario) mi revenos al Kanado (tra la sama vojo el Vaŝingtono al Novjorko kaj el Novjorko al Toronto).

23 juill. 2009

Ahmadinejad is not my elected president

Mi estas antaŭe skribinta pri interretserĉa bombo en mia blogo. Tio estas krei multajn retpaĝojn kun sama titolo por kreskigi atingeblecon de tiu titolo ĉe la interretaj serĉprogramoj (plejofte guglo). Irananoj estas jam uzintaj tiujn metodojn por la persa gulfo (kontraŭ la araba gulfo) kaj por peti liberecon de politikaj malliberuloj (kvankam mi dubas ĝian efikecon). Ĉi-foje oni petas, ke irananoj kreu interretserĉan bombon por deklari, ke Ahmadineĵad ne estas prezidento elektita de ili.

Do jen mia kontribuo: Ahmadinejad is not my elected president!

20 juill. 2009

Usona vizo

Eble kelkaj el la karaj legantoj memoras, ke iam pasintjare mi petis usonan vizon. Tiun vizon mi petis por prezenti miajn laborojn en konferenco kiu okazis en San-Joseo (Kalifornio) en januaro 2009. Kiel mi skribis en mia antaŭa bloger, mia peto estis retenita per la usona konsulejo por pli da studoj. Nu, la respondo de tiuj studoj ne venis antaŭ januaro kaj profesoro por kiu mi laboras (kaj estas kanadano) iris al Usono kaj prezentis mian laboron. Kvar-kvin monatoj post la konferenco mi ricevis retpoŝton de la usona konsulejo. En ĝi oni informis, ke nun la konsulejo estas preta por studi mian vizopeton! Je la fino ili demandis, ke ĉu min interesas vojaĝi al Usono. En la persa lingvo estas proverbo kiu diras, en batalo kun urso se vi forprenas eĉ unu haron el la urso ja tiu haro estas ege valora (ĉiuokaze la urso mortigas vin). Do mi pensis, ke estas utila uzi la okazaĵon. Tial mi respondis, ke jes la vizito de Usono ankoraŭ interesas min kaj fakte unu el miaj amikoj baldaŭ edziĝos kaj la ceremonio okazos en Usono kaj mi deziras partopreni ĝin. Responde al mia retmesaĝo la konsulejo demandis en kiu urbo kaj kiam okazos la geedziĝa ceremonio.

Post kelkaj semajnoj oni skribis al mi kaj petis ke mi iru al la konsulejo kaj donu miajn dokumentojn. Mi matene iris al la konsulejo, donis miajn dokumentojn al oficistino kaj ricevis atendovicnumeron. Mi sidis, atendis kaj homoj ade venis kaj foriris. Mi atendis tie dum tri horoj finfine kiam nur estis mi kaj neniu alia kliento estis tie, oficistino vokis min kaj demandis, ke kion mi volas. Mi montris mian atendovicnumeron. Unue ŝi kaj aliaj geoficistoj diris, ke ili estas iam vokintaj min sed mi ne estas respondinta. Pliposte evidentiĝis, ke ili eraras kaj fakte neniu antaŭe estas vokinta min. Tiam estis granda plezuro kiam oficistoj en konsulejo de la granda superpotenco pardonpetis kaj pardonpetegis. Tiu momento estis forviŝinta ĉiujn indignigajn traktadojn kiujn mi (kiel iranano kaj pro stultaj fisintenoj de regantoj en la islama respubliko) estis travivinta ĝis nun en usonaj konsulejoj.

Finfine ili metis vizon en mian pasoprton. Tiel mi povas vojaĝi al Usono kaj partopreni geedziĝan feston. La festo okazos ie en Rockville (Marilando) je la unue de aŭgusto. Mi planas esti dum tri aŭ maksimume kvar tagoj en Usono (ĉar mi devas reveni kaj daŭrigi mian laboron). Ni vidos, ke ĉu ĉe la landlimo ne estos plu problemo aŭ ne...

P.S 1: Mi lernis, ke por Usono la plej timiga ol teroristoj estas nedezirataj almigrontoj. Ili neniam donus vizon al mi, se mi ne estus jam almigrinto al Kanado.

19 juill. 2009

Solidareco kun protestantoj en Irano

Sekve de protestoj en Irano, internaciaj neregistaraj organizaĵoj (NRO) kiel Internacia Amnestio (en. Amnesty International), Informraportistoj senlimaj (en. Reporters Without Boarder) kaj la internacia PEN (en. PEN international) deklaris la 25-an de julio kiel la internacia tago de solidareco kun iranaj protestantoj.

Tiu ĉi novaĵo en Deutsche-Welle kaj Canada Free Press.
La retpaĝo de la evento.

16 juill. 2009

Bedaŭri la nunan situacion en Rusio

Mi ĉiam admiris tiun angulon de la rusa socio kiu naskis homojn kiel Tolstoj, Ĉeĥov, Dostojevskij kaj Tarkovskij. Hodiaŭ mi plu ploras por la rusa socio kiu estas senfara pri (aŭ eĉ senkulpiganta de) la krimaj murdoj de homoj kiel Anna Politkovskaja, Stanislav Markelov kaj lastatempe Natalia Estemirova. Mi ne fidas Putin. Li nur deziras la potencon (laŭ sia opinio celante fari bonon por la rusoj). Sed kiu ne scias, ke la potenco koruptas se restas nekontrolita? Mi havas amaran senton kaj nun funebras la rusan socion kiu plu ne kapablas montri grandaniemcon de si.

P.S: Se iuj argumentos, ke la nunaj regantoj en Rusio ne kulpas pri tiuj murdoj, mi respondos eĉ allasi okazon de tiuj murdoj montras profundan senkompetentecon de tiuj regantoj. Kvazaŭ Rusio ne havas policon kaj sekurecajn organizaĵojn!

15 juill. 2009

Simboloj trarestos la tempopason

  • Ĉu ne estas ironio de la sorto, ke hodiaŭ la 15a de julio regantoj en la islama respubliko ne kuraĝas gratuli naskiĝodatrevenon de la suprema religia regnestro, Ĥamenei, kiu laŭ ili estas reprezentanto de Dio sur la tero? Hodiaŭ aviadilo irana kraŝis kaj pli ol 150 homoj pereis. Nun tiuj regantoj devas respekti nacion kiu funebras ĉiuflanke (pro la lastatempaj mortoj kaj pro malpli novaj mortoj de protestintoj kontraŭ la balota fraŭdo).

  • Martin Luther, antaŭ krei sian reformisman movadon estis impona katolika pastro, profesoro de teologio en tiu branĉo de kristanismo. Miĥail Gorbaĉov estis ĝenerala sekretario de la komunisma partio en Sovetunio. Neislamanoj kiel mi aŭ islamanoj kiuj ne estis parto de la reganta elito en la islama respubliko neniam kapablis stari kontraŭ ĝi. Nun homoj el tiu elita tavolo mem estas starantaj kontraŭ politika reĝimo de la islama respubliko. Por la islama respubliko estas ege malfacila subpremi tiajn homojn (pretekstoj estas malmultaj).

  • Antaŭ la lastatempaj protestoj en Irano, tie estis okazintaj aliaj protestoj kaj movoj. Tiuj aliaj protestoj tamen neniam trovis imponecon similan al tiu de la lastatempaj protestoj. Ili neniam iĝis historifarantaj, ĉar mankis kohera versio el ili. Ĉar ili ne trovis sian vojon al amasa beletra kreivo de la socio. La iranaj protestoj post la baloto de la 12a de junio 2009 estas historifarantaj same kiel teroristaj atakoj al Usono en la 11a de septembro 2001. Tio estas ĉar konsekvence de la protestoj fortaj simboloj por la unuafojo kreiĝis. Multaj beletraj (poemoj, kantoj) kaj artaj verkoj kreiĝis por rememorigi la okazaĵojn. Ĝi eniris kolektivan memoron de la irana socio (kaj iugrade tiun de la mondo). Povas esti, ke tumultoj iom silentiĝos (ĉu longtempe aŭ mallongtempe) sed tiu ĉi vundo remalfermiĝos.

P.S: la desegnaĵo montras Neda Agha-Soltan kiel la libereca sinjorino.

13 juill. 2009

Kohereco estas sincereco!

Ĉu inter esperantistoj ankaŭ politikaj kaj ideologiaj preferoj determinas niajn batalojn? Mi opinias ke la respondo estas jes. Malgraŭ tio, estas grava resti laŭeble kohera kaj sincera. Ekzemple mi mem dum simpatias palestinanojn kaj iam (ĉu ofte?) kritikas politikojn de la isreala ŝtato, tamen ankaŭ daŭre rekonas rajton de ekzisto por Israelo. Ankaŭ kvankam mi kritikas konservativulojn de nordameriko, tamen ankaŭ esprimas mian malplaĉon pro diktaturoj maldekstraj.

Mi esperas esperantistoj kiuj antaŭe defendis tibetanojn kontraŭ la registaro de Ĉinio estas farintaj tion pro honesteco kaj sincere. Minimumo de konsekvenceco estas montri similan reagon pri frakasado de Ujguroj.

Mi pensas, ke nia amiko Bendis estas serioze okupata de siaj studoj. Se ne, li nepre protestus kontraŭ fiagoj de la ĉina registaro kontraŭ ujguroj. Ankaŭ espereble la E-Civito defendos homajn rajtojn de ujguroj. Mi esperas, ke ne estu diferenco inter sintenoj de homoj alfronte al ujguroj kaj tibetanoj ĉar anoj de la unu el tiuj du grupoj estas islamanoj kaj tiuj de la dua budhanoj. Ankaŭ defendo de tibetanoj ne estu motivita nur pro inter-esperantistaj politikoj. Krom se oni pensas, ke ujguroj simple estas ribelaĉuloj kaj tibetanoj pli meritas liberecon de la aĉa flava komunismo.

P.S: Mi mem strebas resti senpartia kaj objektiva. Kompreneble tio estas ege malfacila (ekzemple por mi tio estas ege malfacila pri eventoj kiuj okazas en Irano). Mi opinias, ke ĉiu evento estas neredukteble kompleksa.