6 oct. 2009

Pri scienco

Hodiaŭ matene antaŭ veni al la laborejo, mi hazarde ŝaltis la televidon kaj aŭskultis matenajn novaĵojn. Kia hazardo? En la televido kanadanoj gratulis unujn al la aliaj. Kial? Ĉar kanada sciencisto estas gajninta la ĉi-jaran premion de Nobel pri fiziko. Kiam mi venis al la laborejo mi trovis, ke tri usonaj sciencistoj estas gajnintaj tiun premion. Nu! Prfesoro Willard Boyle havas du civitanecojn (la usona kaj kanada) kaj li nun loĝas en Kanado. Sed li estas farinta sian sciencan laboron ĉefe en Usono. Nesurprize kiam mi rigardas retpaĝojn de la novaĵagentejo BBC mi trovas, ke tie ankaŭ oni estas laŭdinta atingojn de la brita Profesoro Charles Kao! Li kiu estas naskita en Ŝanhajo (en Ĉinio) havas du civitanecojn (la angla kaj la usona). Mi ne scias! Eble plejparto de la honoro apartenas al Usono kiu ebligis sciencajn entreprenojn de profesoroj Kao kaj Boyle. Ĉiuokaze la tria gajninto de la premio estas tute usona kaj havas nenian alian civitanecon.

Mi konstatas, ke homoj ofte havas fortan inklinon al nostalgiaj sentoj pri pasinteco. Mi mem kiam estis juna knabo verketis bildstriajn rakontojn (kun ne tre bonaj pentraĵoj). Kiam jaroj poste mi revidis ilin, mi nostalgie bedaŭris kaj estis surprizita pro miaj verketoj. Antaŭ nelonge maljuna esperantisto en nia urbo Toronto forpasis. Lia filo kiu ne scipovas Esperanton informis nin kaj donacis esperantlingvajn librojn (kaj revuojn) de sia patro al nia klubo. Inter ili mi trovis Sciencan Revuon. Ĝi estis revuo eldonita per Internacia Scienca Asocio Esperantista (ISAE). La numeron kiu mi trovis estas de la jaro 1978. Ĝi komenciĝas per salutvortoj de tiam nova prezidanto de ISAE, la japana Sin'itiro Kawamura (fakulo pri agrikultura biokemio). Mian atenton precipe kaptis altan nivelon kaj sentiman uzon de matematiko, grafikaĵoj k.s. en la artikoloj. Ne forgesu, ke la revuo estas de la jaro 1978 kaj tiam ne estis modernaj komputiloj. La artikoloj estas "Perspektive por sistemigo de la magmorokaĵoj - verkita de Josef Kavka de Ĉeĥoslovakio", "Mezurado kaj statistika analizo de marondoj - verkita de Nils Utne de Norvegio" kaj "Skolecito kaj ĝismondino el Bohemio - verkita de Rudolf Rychly kaj Vlastimil Novokilsky de Ĉeĥoslovakio". Ĉar mian atenton precipe kaptis uzo de matematiko en la dua artikolo mi skanis parton de ĝi kaj metas tiun skanaĵon ĉi-tie. Espereble junaj esperantistoj kiuj nun faras sciencajn laborojn kuraĝiĝos verki pli bonajn artikolojn ol tiuj.

P.S: Serĉante por pli da informoj sur la interreto mi trovis tiun ĉi libron pri organika kaj biologia kemio verkita de sinjoro Kawamura.

3 commentaires:

ĵeromo a dit...

enhavtabeloj estas legeblaj en la reto.

becxjo a dit...

Dankon por la informo. Tiu listo komencigxas ekde 1993,

César Dorneles a dit...

Gratulon pro via blogo. Mi kaptas la okazon por inviti vin ekkoni la mian:
www.jes-ja.blogspot.com